Πιθανόν να μην είναι ακριβές για όλους τους πολιτικούς, αλλά έτσι έχει καταγραφεί στο υποσυνείδητο του λαού.

Τους καιρούς αυτούς, που οργισμένοι πολίτες καλούνται να πληρώσουν έκτακτες εισφορές για το καλό της πατρίδας, πρέπει να φυσήξει άνεμος αλτρουισμού, εθελοντισμού και αυτο-θυσίας. Για να γίνει αυτό χρειάζεται “το καλό παράδειγμα“.

Διατυπώνω, λοιπόν, ως απλός πολίτης και ρομαντικός πατριώτης την ακόλουθη πρόταση που θα δώσει την ευκαιρία στο σύνολο του πολιτικού κόσμου να αρχίσει να αλλάζει την κακή εικόνα του απέναντι στην κοινωνία.

Από το 1974 μέχρι τώρα έχουν σχηματιστεί 14 κυβερνήσεις, που είχαν περίπου 600 υπουργούς και 1.200 υφυπουργούς & αναπληρωτές υπουργούς, χονδρικά δηλαδή 1.500 άτομα. Επίσης εξελέγησαν περίπου 4.000 βουλευτές.

Θα ήταν μια εξαιρετική κίνηση εάν προσέφεραν οικειοθελώς όλοι εφ άπαξ ένα ποσό, ανάλογα φυσικά με το λειτούργημά τους, δηλαδή λιγότερο οι βουλευτές και περισσότερο όσοι κατείχαν κυβερνητικές θέσεις. Υπήρξαν βέβαια άτομα που επανεξελέγησαν στο κοινοβούλιο περισσότερες από μια θητείες και άλλοι που υπουργοποιήθηκαν περισσότερες από μια φορές. Δεν θα ήταν διόλου άδικο να πληρώσουν αυτοί πολλαπλάσια ποσά, μια που οι ευκαιρίες χρηματισμού ήσαν πολλαπλάσιες!

Σε περίπτωση που οι ενδιαφερόμενοι δεν προσφέρουν εθελοντικά τους οβολούς τους, κάτι που δεν θέλω ούτε καν να φανταστώ, θα μπορούσε η κυβέρνηση με κάποιας μορφής διάταγμα να το απαιτήσει. Αφελής σκέψη από νομικής άποψης θα μου πείτε, αλλά μήπως τελικά μπορούν να γίνουν πολλά πράγματα που ούτε το φανταζόμαστε; Πως π.χ. Ο Jacques Chirac πλήρωσε 500.000 ευρώ από την προσωπική του περιουσία για “διακανονισμό” με τον Δήμο του Παρισίου; Κάποιοι θα πουν: “μα εδώ είναι Ελλάδα δεν είναι Γαλλία”. Σωστό, αλλά στην παρούσα κατάσταση αυτό (δηλαδή ότι “εδώ είναι Ελλάδα…”) θα έπρεπε να είναι επιχείρημα υπέρ της υιοθέτησης πρωτότυπων και εξαιρετικά ρηξικέλευθων μέτρων, που θα υπερβαίνουν και τη Γαλλία και την Ευρώπη και κυρίως τους προηγούμενους κακούς εαυτούς μας.

Η στάση αυτή, πέρα από την παραπλάνηση του κοινού, το οποίο, βέβαια, συχνά – ιδιαίτερα σε χώρες που αυτοκυριεύονται από το θυμικό τους, όπως οι Ελλάδα – επιθυμεί να καθοδηγείται στα επιμέρους, αρκεί να συμφωνεί με τη γενική ‘γραμμή’, έχει ως συνέπεια τη μετατροπή των δημοσιογράφων από– εξ ορισμού – υπερασπιστές του δημόσιου συμφέροντος σε απλούς εκφραστές συμφερόντων των ισχυρών πολιτικοοικονομικών και επιχειρηματικών ομάδων.

Στη χώρα μας το δημοσιογραφικό επάγγελμα διέρχεται κρίση αξιοπιστίας διαχρονικά. Απλώς η πλατφόρμα αλλάζει με το πέρασμα του χρόνου. Από τις εφημερίδες ιδεολογίας του παρελθόντος στην τηλεόραση και από τους ιστότοπους γνώμης και τα blogs, έως αυτό που ακολουθεί τη νέα δεκαετία που έρχεται, η διαιώνιση της διαπλοκής του επαγγέλματος με το πολιτικό παιχνίδι και τα προσωπικά συμφέροντα της τάξης των επιχειρηματιών που αναδύονται την εκάστοτε περίοδο, θα έχει ως συνέπεια τη διατήρηση της απόστασης των δημοσιογράφων από το συλλογικό συμφέρον.

Οι πρακτικές αυτές κράτησαν πάντα τον μέσο Έλληνα δημοσιογράφο σε ρόλο ακόλουθου της εξουσίας. Ακόμη και η – λεγόμενη – ‘αποκαλυπτική δημοσιογραφία’, στις υπηρεσίες κάποιου ανήκει, εξυπηρετώντας (συχνά έναντι αντιτίμου) τις στρατηγικές των ιθυνόντων.

Η λιγότερο προφανής όμως επίπτωση από τη στενή σχέση των διαφόρων ελίτ με τους δημοσιογράφους είναι αρκετά σοβαρότερη και αφορά το μέλλον του επαγγέλματος, το οποίο ήδη πιέζεται από την τεχνολογία. Η αποδιαμεσολάβηση που προκαλεί η αμεσότητα του διαδικτύου, μεταξύ πηγών και ‘δημοσιοποιητών’ είναι μεγαλύτερος κίνδυνος, ακόμη και από την αναξιοπιστία που υπονοεί η λέξη ‘παπαγαλάκια’. Άλλωστε, οι περισσότεροι δημοσιογράφοι σήμερα επιδιώκουν να δρουν στην ασφάλεια του κλουβιού, παρά να δρουν βασισμένοι στις δικές τους δυνάμεις.

Βέβαια, η τεχνολογία παραμένει με το μέρος τους. Όσο απειλητικός φαντάζει ο κίνδυνος της αποδιαμεσολάβησης λόγω της άμεσης επαφής των πηγών με το κοινό τους, άλλο τόσο το ψηφιακό περιβάλλον αποτελεί μοναδική ευκαιρία εξερεύνησης νέων ιδεών και νέων τύπων περιεχομένου.

Και βέβαια, όσο προχωρεί η ψηφιοποίηση της ζωής των πολιτών, η ανάπτυξη της νέας δημοσιογραφίας θα δημιουργεί νέα δεδομένα, αλλά και νέους ‘διαμεσολαβητές’. Η ισχυροποίηση της ‘δημοσιογραφίας των πολιτών’, τα ανεξάρτητα εγχειρήματα διαχείρισης περιεχομένου συμβάλλουν στη ραγδαία απαξίωση των παλαιών Μέσων. Σε αξία αλλά και κοινωνική απήχηση. Η τηλεόραση επιζεί γιατί είναι δωρεάν, οι εφημερίδες διότι είναι γεμάτες δώρα.

Από το άλλο μέρος, στο υπο-διαμόρφωση, ψηφιακό πεδίο, τα προσόντα πάνε μαζί με τα ελαττώματα: το αδόμητο περιεχόμενο, η ελευθεριότητα, η αδυναμία εξακρίβωσης της πληροφορίας, η δύναμη του ψιθύρου, αλλά και η διακινδύνευση της αναλήθειας.

Γεγονός είναι ότι ο ανθρώπινο κεφάλαιο παραμένει στο επίκεντρο των εξελίξεων. Βέβαια, στο ψηφιακό περιβάλλον, οι απαιτήσεις είναι αυξημένες. Τα παραδοσιακά προβλήματα και οι στρεβλώσεις μεγεθύνονται, οι ατέλειες αναδεικνύονται και το τελικό προϊόν υπόκειται στη διαρκή κρίση του κοινού.

Οι συνθήκες δράσης, το πεδίο ανταγωνισμού, τα κριτήρια αξιοσύνης και επιτυχίας αλλάζουν ραγδαία σε ένα επάγγελμα που ήδη βρίσκεται πολλά χρόνια σε κρίση. Πλέον, όμως, η πτώση από την αποσταθεροποίηση δεν απέχει πολύ, και η εκκαθάριση έχει ήδη ξεκινήσει…