Τούτο σημαίνει ότι, πρωτίστως το ΠΑΣΟΚ και δευτερευόντως η ΝΔ, μέσα σε τριάντα χρόνια δημιούργησαν έναν κρατικοδίαιτο πληθυσμό τον οποίο τροφοδοτούσαν με δανεικά και που σήμερα αποτελεί για την χώρα και το μέλλον των παιδιών της ένα πολυπλόκαμο και κυριολεκτικά αδίστακτο τέρας. Πρόκειται για μία ακίνητη και σε μεγάλο βαθμό διεφθαρμένη γραφειοκρατία ολοκληρωτικού τύπου, η οποία όχι μόνον είναι αδιάβροχη σε αλλαγές και μεταρρυθμίσεις, αλλά και εξαιρετικά επιθετική κάθε φορά που κρίνει ότι διακυβεύονται τα προνόμιά της. Αυτή η γραφειοκρατία, με ηγέτες δήθεν συνδικαλιστές, όχι μόνον παρεμπόδισε και ακύρωσε τις περισσότερες προσπάθειες παραγωγικής βελτιώσεως και εξελίξεως της οικονομίας, αλά επεδόθη και σε μία πρωτοφανή κατασπατάληση δημοσίου πλούτου, εμποδίζοντας κάθε πρωτοβουλία εξορθολογισμού του Δημοσίου.

Από ποσοτικής πλευράς, την περίοδο 1984-2009 έχουμε καταγράψει ακυρώσεις 1.260 επενδυτικών σχεδίων, συνολικής αξίας 21 δισεκατ. δολλαρίων περίπου, μέσω των οποίων θα είχαν δημιουργηθεί και 100.000 θέσεις εργασίας. Σύμφωνα με τον Οργανισμό Οικονομικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης (ΟΟΣΑ), αυτή η πληθωρική γραφειοκρατία απορροφούσε 7% παραπάνω από το Ακαθάριστο Εγχώριο Προϊόν (ΑΕΠ) της χώρας μας σε σύγκριση με άλλες χώρες μέλη του Οργανισμού –ποσοστό που σωρευτικά αντιστοιχεί σε 220 δισεκατ. ευρώ για την περίοδο 1982-2009. Αν στο ποσό αυτό προστεθούν εκβιαστικές απεργίες, κλοπές, σπατάλες, καταχρήσεις και άλλα τινα, τότε μπορούμε άνετα να μιλήσουμε για μία “μεγάλη ληστεία”, ύψους 500 δισεκατ. ευρώ, ήτοι δύο φορές το σημερινό ΑΕΠ της χώρας.

Με το ξέσπασμα της κρίσης, η ελληνική γραφειοκρατία είδε να περιορίζονται αμοιβές και συντάξεις των μελών της, πλην όμως ουδείς δημόσιος υπάλληλος απελύθη. Αντιθέτως, σημαντικό μέρος από τις δανειακές ενέσεις που δέχεται η χώρα απορροφάται από την γραφειοκρατία, η οποία δεν διστάζει να απεργεί για ψύλλου πήδημα εις βάρος της υπόλοιπης κοινωνίας.

Στην αντίπερα όχθη, ο ιδιωτικός τομέας της εργασίας και των επιχειρήσεων πληρώνει βαρύτατο τίμημα στον βωμό της κρίσης. Τα δύο τελευταία χρόνια, βοηθούντων και των “ομάδων εφόδου” της κομμουνιστικής αριστεράς, πάνω από 700.000 εργαζόμενοι στον ιδιωτικό τομέα είναι άνευ εργασίας και περί τις 200.000 μικρομεσαίες επιχειρήσεις έχουν κλείσει. Από την άλλη, υγιείς ιδιωτικές επιχειρήσεις κλονίζονται και η πρώτη βιομηχανία της χώρας, ο τουρισμός, παραπαίει. Εν ολίγοις, η ιδιωτική οικονομία απειλείται και αυτή με κατάρρευση και το μέλλον της κυριολεκτικά κρέμεται από μία κλωστή.

Όλα αυτά αποτελούν βούτυρο στην φρυγανιά αδίστακτων πολιτικών δυνάμεων, οι οποίες, μέσα από την αντιμνημονιακή ρητορική τους, επιχειρούν μία μεγάλη απάτη. Ερήμην της πραγματικότητος, προσπαθούν να προσεταιρισθούν τους εγκάθετους του πελατειακού πολιτικού συστήματος, ήτοι τους βολεμένους του δημοσίου τομέα –που στην ουσία είναι και η πηγή της κρίσης δημοσίου χρέους που πλήττει την Ελλάδα. Χωρίς ίχνος αιδούς, τούς υπόσχονται “μαγικές λύσεις”, που είναι το ισοδύναμο τού “λεφτά υπάρχουν” του κ. Γιώργου Α. Παπανδρέου. Προτείνουν αναδιαπραγματεύσεις του μνημονίου και άλλα παρόμοια, χωρίς να εξηγούν πού θα βρεθούν τα χρήματα για να χρηματοδοτηθούν τα ελλείμματα του Δημοσίου –τα οποία, βέβαια, θα πάρουν την ανηφόρα αν αντιστραφούν οι πολιτικές του μνημονίου. Αποκρύπτουν, επίσης, το γεγονός ότι ήδη, λόγω της ακυβερνησίας, τα ελλείμματα αυτά μεγαλώνουν, με δεδομένες τις καθυστερήσεις στην είσπραξη φορολογικών εσόδων και το πάγωμα των αποκρατικοποιήσεων.

Οι νέοι αυτοί πολιτικοί αγύρτες κάνουν πως δεν βλέπουν την φυγή των καταθέσεων από τις τράπεζες και προσποιούνται πως δεν γνωρίζουν ότι καμμία ανάπτυξη δεν θα μπορέσει να υπάρξει στην Ελλάδα με χρεοκοπημένο τον τραπεζικό τομέα –ο οποίος μόνον αν αρχίσουν να επανακάμπτουν οι καταθέσεις θα μπορέσει να σταθεί στα πόδια του και να παίξει αναπτυξιακό ρόλο. Ας σημειωθεί δε ότι τα 18 δισεκατ. ευρώ κεφάλαια που δίδονται στις τράπεζες προέρχονται από την περίφημη δανειακή σύμβαση που ορισμένοι θέλουν να επαναδιαπραγματευθούν, ενώ ταυτοχρόνως μάς λένε ότι λεφτά υπάρχουν για ανάπτυξη της οικονομίας ακόμη και αν καταγγείλουμε το μνημόνιο. Πρόκειται για ψεύδος ολκής, το οποίο στις σημερινές συνθήκες προσλαμβάνει εγκληματικό χαρακτήρα. Η χώρα αντιμετωπίζει κολοσσιαίο πρόβλημα ρευστότητας και αν οι καταθέσεις στις τράπεζες πέσουν κάτω από τα 150 δισεκατ. ευρώ, την στιγμή που οι οφειλές προς αυτές ξεπερνούν τα 250 δισεκατ. ευρώ, η κατάσταση θα γίνει μη αναστρέψιμη.

Ποιος θα καταβάλει, τότε, το κόστος της μεγάλης πολιτικής απάτης;

Αντί να συζητάμε αν πρέπει να κλείσουν δημόσιοι οργανισμοί, θα έπρεπε να βρούμε από τώρα λύσεις για τους δημοσίους υπαλλήλους που έτσι κι αλλιώς θα μείνουν χωρίς δουλειά· είναι λογική η πρόταση του κ. Στέφανου Μάνου για 70% μισθό επί τριετία ή μήπως πρέπει να γίνει 80% για μια διετία ή κάτι άλλο τέλος πάντων; Θα έπρεπε να συζητάμε για το ποια από τα 42 Ανώτατα Εκπαιδευτικά Ιδρύματα, που έχουμε, θα κλείσουν ή θα συγχωνευτούν και όχι για το αν είναι δημοκρατικό δικαίωμα λίγων τραμπούκων να παρεμποδίζουν τις εκλογές. Θα έπρεπε να υπάρχει αντιπαράθεση για πολλά, αλλά η συζήτηση γίνεται για το αν έπρεπε να είχαμε δεχθεί το Μνημόνιο, λες και μάς περίσσευαν ή μάς περισσεύουν τα λεφτά και οι λύσεις για την ελληνική οικονομία.

Οι ερχόμενες εκλογές αποκαλούνται “της οργής”. Θα είναι, αλλά κανείς δεν μάς ξεκαθαρίζει τον λόγο της οργής. Θύμωσαν οι πολίτες με το πολιτικό σύστημα, διότι την εποχή των παχιών δανεικών δεν έπραξε αυτά που έπρεπε να κάνει, ή είναι οργή γιατί τώρα -αναγκαστικά- πράττει όσα δεν έκανε τα προηγούμενα χρόνια;

Οι δημοσκοπήσεις δείχνουν το δεύτερο, εξ ου κι αυτοί που τάζουν τα εύκολα κερδίζουν, ανεξαρτήτως πού βρίσκονται (αριστερά ή δεξιά) στον πολιτικό χάρτη. Ομως, αφού τόσο πολλοί οργίζονται με τη διάψευση του «λεφτά υπάρχουν», γιατί περισσότεροι τσιμπάνε στο παραμύθι ότι «ανώδυνες λύσεις υπάρχουν»; Κι αν ο ελληνικός λαός είναι θυμωμένος με το παλιό πολιτικό σύστημα, γιατί όλα δείχνουν ότι θα προκρίνει ένα χειρότερο από κάθε άποψη· είτε διά της ακυβερνησίας, είτε διά της ανόδου των λαϊκιστών;

Φαντάζει αστείο, αλλά το βασικό επιχείρημα μέχρι σήμερα ήταν πως το εκλογικό σώμα επέλεγε τυφλωμένο από τις παροχές. Τώρα προκρίνεται η “λύση” να ψηφίσει τυφλωμένο από οργή. Μήπως, λοιπόν, ήρθε η ώρα να ανοίξουμε τα μάτια; Μήπως να κοιταχτούμε στον καθρέφτη για να δούμε το πολιτικό σύστημα που δηλώνουμε ότι απεχθανόμαστε; Δεν μπορεί, δηλαδή, να είμαστε οργισμένοι από το πολιτικό σύστημα, διότι σκόρπισε τα λεφτά και για αντίδραση να ψηφίζουμε κάποιον που υπόσχεται ότι θα σκορπίσει περισσότερα. Κι άντε, μέχρι το 2009 ήμασταν (κατά την έκφραση του συρμού) “ανενημέρωτοι”. Τώρα, που ενημερωθήκαμε, θα δώσουμε 10% στον κ. Πάνο Καμμένο;

Αυτές οι εκλογές μπορεί να αποδειχθούν καταστροφικές για τη χώρα, αλλά και η καταστροφή είναι δημοκρατικό δικαίωμα της πλειοψηφίας. Σ’ αυτές τις εκλογές, όμως, επίσης θα αποκαλυφθεί ποια χώρα θέλουμε, μιας και εξ αιτίας του Μνημονίου δεν υπάρχουν τα δεκανίκια του πελατειακού κράτους. Θα δούμε πόσοι σταρ θα εκλεγούν και πόσοι σκεπτόμενοι· δυστυχώς η τομή των δύο συνόλων είναι πολύ μικρή. Κυρίως θα δούμε αν κυριαρχήσει η ατελέσφορη οργή ή αν θα προκριθεί κάποιο σχέδιο για το μέλλον. Σ’ αυτές τις εκλογές δεν ισχύουν τα “δεν ήξερα, δεν μου ’παν, δεν μ’ ενημέρωσαν”. Ολοι ξέρουμε πώς φτάσαμε ώς εδώ κι αυτό που θα απαντηθεί στις 6 Μαΐου είναι πού θέλουμε να πάμε.

Δημοσιεύθηκε, Καθημερινή, 22.4.2012

Ωστόσο, ειδικά στην χώρα μας, υπάρχει μία άλλη, και πραγματική, διάσταση “επαχθούς χρέους” την οποίαν ουδείς τολμά να αναφέρει και, ακόμη περισσότερο, να αναδείξει. Γι αυτό, στο παρόν σημείωμα θα προσπαθήσουμε να δώσουμε μία μερική διάσταση αυτού του “επαχθούς χρέους” προβάλλοντας στοιχεία που με πολύ κόπο αναζητήσαμε και καταγράψαμε.

Επισημαίνουμε, έτσι, ότι από το 1979 έως και το 2010 έγιναν στην Ελλάδα 5.280 γενικές και κλαδικές απεργίες, σε ποσοστό 96% του δημοσίου τομέα, με αποτέλεσμα να χαθούν 1.385 ημέρες εργασίας. Σε σημερινά ευρώ, το κόστος αυτών των εργασίμων ημερών, που είναι 45 τον χρόνο, αντιστοιχεί σε 135 δισεκατ. ευρώ, ήτοι στο 39% του συνολικού δημοσίου χρέους της χώρας ή στο 55% των χρεών των ασφαλιστικών ταμείων. Σημειώνουμε ότι οι απεργούντες ναι μεν δεν προσήλθαν στην εργασία τους, πλην όμως εισέπραξαν το σχετικό ημερήσιο κόστος της τελευταίας –και το συνολικό αυτό ποσόν είναι αδύνατον να υπολογισθεί. Σίγουρα, όμως, σωρευτικά αντιπροσωπεύει κάποια δισεκατομμύρια ευρώ.

Οι περισσότερες από τις προαναφερθείσες απεργίες –ο αριθμός των οποίων είναι τριπλάσιος του αντιστοίχου κοινοτικού μέσου όρου πριν την μεγάλη διεύρυνση της Ευρωπαϊκής Ενώσεως (ΕΕ)– είχαν εκβιαστικό χαρακτήρα και κατέληξαν στην απόσπαση απίθανων προνομίων. Τα τελευταία –όπως, για παράδειγμα, τα δωρεάν ταξίδια με την Ολυμπιακή Αεροπορία όλων των μελών των οικογενειών των εργαζομένων(;) στην εταιρεία, στην πρώτη θέση– επιβάρυναν, σύμφωνα με τον ΟΟΣΑ, το κόστος παραγωγής της ελληνικής οικονομίας κατά 4% του ΑΕΠ περίπου. Έτσι, σωρευτικά τα τριάντα τελευταία χρόνια η ελληνική οικονομία επιβαρύνθηκε με άλλα 140 δισεκατ. ευρώ, χάνοντας ταυτοχρόνως και σημαντικό μέρος από την ανταγωνιστικότητά της. Στην απώλεια αυτή θα πρέπει να προστεθεί και η κατά 2% σωρευτική επιβάρυνση του ΑΕΠ από τα κλειστά επαγγέλματα, η οποία επίσης υπολογίζεται σε άλλα 120 δισεκατ. ευρώ.

Επίσης, από το 1993, μετά την πτώση της κυβερνήσεως Κων. Μητσοτάκη, έως και το 2009, προσελήφθησαν στην ευρύτερο δημόσιο τομέα περί τα 600.000 άτομα, με αποτέλεσμα το κόστος του δημοσίου τομέα να επιβαρυνθεί με το απίστευτο ποσόν των 500 δισεκατ. ευρώ –κόστος το οποίο ξεπέρασε κατά τέσσερις ποσοστιαίες μονάδες το αντίστοιχο μέσο της ΕΕ των 15 χωρών μελών. Το ποσοστό αυτό σήμερα αντιπροσωπεύει 11 δισεκατ. ευρώ ετησίως και είναι η βασική αιτία της δημιουργίας δημοσιονομικών ελλειμμάτων. Ακόμα χειρότερα, επιβαρύνει και την εξυπηρέτηση του δημόσιου δανεισμού σε επίπεδα που είναι δύσκολο να υπολογισθούν.

Στις παραπάνω απίστευτες επιβαρύνσεις θα πρέπει να προσθέσουμε και την χορήγηση στην Ελλάδα 180.000 συντάξεων με μηδενική ανταπόδοση, οι οποίες σε μία εικοσαετία επιβάρυναν το υπερχρεωμένο ασφαλιστικό σύστημα της χώρας με 24 δισεκατ. ευρώ, στα οποία θα πρέπει να προστεθούν και κάποια δισεκατομμύρια εφ’ άπαξ.

Την περίοδο 1990-2009 καταγράψαμε επίσης για την Αθήνα 180 δήθεν φοιτητικές διαδηλώσεις, οι οποίες κατέληξαν σε καταστροφές δημόσιας και ιδιωτικής περιουσίας και σε λεηλασίες πανεπιστημιακών ιδρυμάτων ανυπολογίστου αξίας. Την εικοσαετία αυτή, οι καταστροφές που προκλήθηκαν μόνον στο Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο υπολογίζονται στα 30 εκατ. ευρώ σωρευτικά, συμπεριλαμβανομένων και των κλοπών επιστημονικού υλικού. Από κοινωνικής δε πλευράς, οι βάρβαρες αυτές εκδηλώσεις οδήγησαν σε απώλειες δεκάδων χιλιάδων θέσεων εργασίας στο κέντρο της Αθήνας και στο κλείσιμο περίπου 10.000 εμπορικών και άλλων επιχειρήσεων.

Αποκαλυπτικά επίσης στοιχεία για το μέγεθος της μεγάλης ληστείας μπορεί να εντοπίσει κανείς σε ένα θαυμάσιο βιβλίο του αείμνηστου Νίκου Θέμελη, υπουργού Εσωτερικών στην Οικουμενική Κυβέρνηση Ζολώτα το 1990, με τίτλο “Τον Βίο Τετελεύτηκα”. Στο βιβλίο αυτό, ο συγγραφέας, που ήταν και πρόεδρος του Ελεγκτικού Συνεδρίου, περιγράφει τις απίστευτες εμπειρίες του. Σε οποιαδήποτε δημοκρατική και ευνομούμενη χώρα, το βιβλίο αυτό θα είχε προκαλέσει θύελλα αντιδράσεων και εισαγγελικών επεμβάσεων. Εν Ελλάδι πέρασε απαρατήρητο. Ο λόγος απλός και ευκόλως κατανοητός: ο συγγραφέας περιγράφει όργια καταχρήσεων και σπαταλών στην δημόσια διοίκηση και αναφέρει σοβαρότατες ατασθαλίες σε δήμους και κοινότητες. Ατασθαλίες που, συνολικά, ξεπερνούσαν τα 20 δισεκατ. δραχμές την εποχή εκείνη…

Το ποσόν αυτό, βέβαια, ανεβαίνει σε αστρονομικά ύψη αν διαβάσει κανείς τις εκθέσεις του Λ. Ρακιντζή, Επιθεωρητού Δημοσίας Διοικήσεως, ο οποίος, στην γνωστή έκθεσή του, περιγράφει τα σημεία και τέρατα που συμβαίνουν στους Οργανισμούς Τοπικής Αυτοδιοίκησης, στις πολεοδομίες, στα Ελληνικά Ταχυδρομεία και γενικά σε δημόσιους οργανισμούς. Σύμφωνα με υπολογισμούς του Οργανισμού Οικονομικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης (ΟΟΣΑ), το κόστος της διαφθοράς στην ελληνική δημόσια διοίκηση αντιπροσωπεύει περί το 2% του Ακαθαρίστου Εγχωρίου Προϊόντος (ΑΕΠ) της χώρας, ήτοι, με τα σημερινά δεδομένα, ένα ποσόν της τάξεως των 5 δισεκατ. ευρώ. Έτσι, σε επίπεδο τριακονταετίας, φθάνουμε αισίως τα 120 δισεκατ. ευρώ.

Είναι, λοιπόν, ηλίου φαεινότερον ότι το ελληνικό δημόσιο χρέος είναι όντως “επαχθές”, όχι όμως για τους λόγους που επικαλούνται κάποιοι νομικοί που, ως φαίνεται, τώρα ανακαλύπτουν τον τροχό της διαφθοράς και της γραφειοκρατικής ασυδοσίας. Το ελληνικό δημόσιο χρέος είναι το γνήσιο προϊόν της καταληστεύσεως του δημοσίου πλούτου από συντεχνίες, συνεταιρισμούς, συνδικαλιστικά σωματεία, δημόσιες επιχειρήσεις και κρατικοδίαιτους επιχειρηματίες. Όλος αυτός ο εσμός της ελληνικής, σοβιετικού τύπου, κλεπτοκρατίας δίνει σήμερα τον υπέρ πάντων αγώνα για να καταρρεύσει η χώρα. Είναι η μόνη ελπίδα τους. Διότι, μία ελληνική κατάρρευση θα αφήσει άθικτους όλους τους μηχανισμούς της διαφθοράς και θα ενισχύσει τις εξουσίες των συντεχνιών.

Για παράδειγμα, επιχειρηματίες που τροφοδοτούν τις διάφορες φιλολογίες περί επιστροφής στην δραχμή, είναι ξεκάθαρο τί επιδιώκουν. Έχοντας τεράστια χρέη στο εσωτερικό και γερές καταθέσεις στο εξωτερικό, σε περίπτωση που η Ελλάδα επιστρέψει στην δραχμή νομίζουν ότι θα εξοφλήσουν τα χρέη τους σε υποτιμημένες δραχμές, εισάγοντας υπερτιμημένα ευρώ. Θα συμβεί, δηλαδή, ό,τι συνέβη στην πάλαι ποτε Σοβιετική Ένωση, στην οποίαν οι ολιγάρχες της νομενκλατούρας αγόρασαν σχεδόν τα πάντα με υπερτιμημένα έναντι του ρουβλίου δολλάρια που είχαν φυγαδεύσει στο εξωτερικό την περίοδο του κομμουνιστικού καθεστώτος. Με το χρήμα αυτό οι ολιγάρχες, όχι μόνον απέκτησαν αμύθητες περιουσίες, αλλά εγκατέστησαν και τις δικές τους πολιτικές εξουσίες. Έτσι, η σημερινή Ρωσία ελέγχεται από τους ολιγάρχες του χρήματος και αυτούς που αποτελούν το πολιτικό τους σκέλος.

Αυτό το μοντέλο “οραματίζονται” κάποιοι και για την Ελλάδα, γι’ αυτό και επιδιώκουν με κάθε μέσον να την αποκόψουν από την Ευρώπη. Δηλαδή, πέρα από την μεγάλη ληστεία, οι κύκλοι αυτοί επιχειρούν σήμερα και μία πολιτικο-θεσμική ανατροπή. Το θέμα είναι τεράστιο και οι διάφορες πτυχές του θα αναδεικνύονται όλο και πιο αδρά όσο κυλά ο χρόνος. Και το ερώτημα είναι: Τί μέλλει γενέσθαι στην μετά την μεγάλη ληστεία Ελλάδα;

Ο κεντροδεξιός Κοέλιο οικοδόμησε εμπιστοσύνη στη χώρα του. Δεν πολιτεύτηκε καταγγέλλοντας τη δανειακή συμφωνία, δεν διακήρυσσε με κάθε ευκαιρία ότι “δεν θα συναινέσω στο λάθος”. Ο Κοέλιο πήγε με τον πρωθυπουργό Σώκρατες και μαζί, ως υπεύθυνη εθνική ηγεσία, συνυπέγραψαν το μνημόνιο με την τρόικα. Ετσι μεγιστοποίησαν την αξιοπιστία και διαπραγματευτική ισχύ της χώρας τους. Ο Κοέλιο εξελέγη με πιο φιλόδοξους δημοσιονομικούς στόχους από την τρόικα. Τον Ιούνιο, ως νέος πρωθυπουργός, ο Κοέλιο ξεκαθάρισε ότι η Πορτογαλία δεν έχει καμία σχέση με την Ελλάδα, αφού το δικό της μνημόνιο στηρίζεται από κόμματα που εκφράζουν το 80% των εκλογέων (Financial Times, 15/6/2011).

Τον Αύγουστο, η κυβέρνηση Κοέλιο υπέβαλε πρόγραμμα “με τις μεγαλύτερες περικοπές στον δημόσιο τομέα για πάνω από 50 χρόνια” (Financial Times, 31/8/2011). Σήμερα, ο Κοέλιο αναζητεί τη συναίνεση των σοσιαλιστών για συνταγματικό περιορισμό στο δημόσιο έλλειμμα και χρέος. Η διπλανή Ισπανία το έκανε σε 3 μέρες (!), όταν ο κεντροδεξιός ηγέτης συνέπραξε με τον σοσιαλιστή Θαπατέρο στην τάχιστη αναθεώρηση του συντάγματος.

Δεν ξέρω αν τον κ. Κοέλιο απασχολεί πώς θα εορταστούν τα 200 χρόνια εθνικής ανεξαρτησίας της χώρας του. Είναι βέβαιο ότι έχει καταλάβει ότι για μια χώρα υπερχρεωμένη, ο μόνος δρόμος ανάκτησης εθνικής, οικονομικής και δημοσιονομικής ανεξαρτησίας, είναι η άμεση δημοσιονομική εξυγίανση. Υποθέτω ότι στις πατριωτικές ομιλίες του ο κ. Κοέλιο δεν μοιράζει φτηνές υποσχέσεις “επαναδιαπραγμάτευσης”, αλλά ένα σοβαρό σχέδιο ταχείας μετάβασης σε πρωτογενές πλεόνασμα.

Σε μια περίοδο που επιτάσσει καθολική ευθύνη, θυσίες και πόνο, η πολιτική του κ. Σαμαρά έχει τον λαϊκισμό γραμμένο στο κούτελό της. Θέλει το δάνειο αλλά χωρίς τους όρους, θέλει ευρωομόλογο και σχέδιο Μάρσαλ, δηλαδή τα λεφτά των Γερμανών, αλλά χωρίς έλεγχο του πώς τα ξοδεύουμε.

Μιλά για μείωση του ελλείμματος, αλλά εξαγγέλλει μειώσεις φόρων που θα το γύριζαν στο 2009. Μιλά για μείωση του κράτους, ανώδυνα, χωρίς απολύσεις.

Μιλά για απελευθέρωση των επαγγελμάτων, αλλά στηρίζει κάθε πληττόμενη συντεχνία.

Μιλά για αποκρατικοποιήσεις, αλλά απειλεί με ειδικά δικαστήρια αν πουλήσουν σε χαμηλή τιμή. Μιλά για μεταρρυθμίσεις, αλλά καταψηφίζει τις περισσότερες, από το ασφαλιστικό μέχρι τον Καλλικράτη. Μιλά για αλληλεγγύη και υπευθυνότητα στην ΕΕ, αλλά αδιαφορεί για τις επιπτώσεις στην Ευρωζώνη από τον πολιτικό διχασμό στην Ελλάδα. Ο κ. Σαμαράς ξέρει ότι το μεγαλύτερο διαπραγματευτικό πρόβλημα της χώρας σήμερα δεν είναι ούτε ο δημοσιονομικός πανικός ούτε οι αστοχίες της κυβέρνησης. Είναι η έλλειψη εθνικής αξιοπιστίας.

Η Ελλάδα είναι η μόνη χώρα στο ευρώ που δεν πείθει ότι είναι αποφασισμένη να κάνει ό, τι χρειάζεται για να σωθεί. Οι εταίροι κοιτούν την Ελλάδα και τι βλέπουν; Βλέπουν μια κυβέρνηση που παλεύει, με τεράστιες αδυναμίες, με οριακή πλειοψηφία στη Βουλή. Από αριστερά δύο κόμματα να επενδύουν πολιτικά στην καταστροφή, στηρίζοντας την ανομία, το “δεν πληρώνω”, για να μη λειτουργήσει τίποτα. Κι από δεξιά βλέπουν το μεγαλύτερο κεντροδεξιό κόμμα να πολιτεύεται σαν να είμαστε ακόμα στο 2007.

Βλέπουν μια οικονομία που η επιβίωσή της κρέμεται από τη μεγαλοψυχία των εταίρων, κι από την απειλή ότι αν βουλιάξει θα τους πάρει μαζί της. Και διακρίνουν τις πολιτικές δυνάμεις να διαγκωνίζονται για το καλύτερο τραπέζι πίστα στο κατάστρωμα του Τιτανικού.

Δημοσιεύθηκε στην Καθημερινή, 2.10.2011

Η Ελλάδα έχει σήμερα ένα δημόσιο χρέος 360 δισεκατ. ευρώ, στο οποίο πρέπει να προσθέσουμε 270 δισεκατ. ευρώ ιδιωτικό χρέος, 40 δισεκατ. ευρώ κρατικές εγγυήσεις και περί τα 200 δισεκατ. ευρώ χρέη των ασφαλιστικών ταμείων. Έχουμε έτσι ένα άθροισμα 870 δισεκατ. ευρώ χρεών, που είναι το υψηλότερο κατά κεφαλήν στον κόσμο. Εξάλλου, λόγω του ύψους του, το χρέος αυτό ποτέ δεν πρόκειται να εξοφληθεί –εκτός και αν η Ελλάδα τα προσεχή 100 χρόνια αναπτύσσεται με ρυθμούς 8% ετησίως και με συνεχή δημοσιονομικά πλεονάσματα.

Στο ενεργητικό, όμως, σκέλος πρέπει να αναφέρουμε ότι η ιδιωτική αποταμίευση εκτός Ελλάδος υπολογίζεται στα 160 δισεκατ. και εντός στα 210 δισεκατ. ευρώ. Επίσης, κατά την Κτηματική Εταιρεία του Δημοσίου, η καταπάτηση γης εκτιμάται στα 160 δισεκατ. ευρώ και η συνολική ακίνητη περιουσία, δημόσια και ιδιωτική, στα 300 δισεκατ. ευρώ περίπου. Άρα, με λογιστικούς όρους, το άνοιγμα της χώρας βρίσκεται κάπου στα 250 δισεκατ. ευρώ –ενδέχεται, όμως, να αυξηθεί λόγω της σταδιακής κατάρρευσης της κτηματαγοράς.

Ωστόσο, ενδιαφέρον παρουσιάζει η σύνθεση του παραπάνω ανοίγματος των 250 δισεκατ. ευρώ. Από τα διαθέσιμα στοιχεία των εθνικών λογαριασμών και τα αντίστοιχα της Τράπεζας της Ελλάδος προκύπτει ότι σωρευτικά το έλλειμμα αυτό είναι το αποτέλεσμα του ανοίγματος του εμπορικού ισοζυγίου της χώρας μας, το οποίο την δεκαετία 1999-2009 έφθασε τα 280 δισεκατ. ευρώ, εκτινάσσοντας το έλλειμμα του ισοζυγίου τρεχουσών συναλλαγών μας στα 170 δισεκατ. ευρώ. Ήτοι, στο ήμισυ του συνολικού κρατικού χρέους. Γιατί, όμως, συνέβη αυτό;

Το 1981, όταν το ΠΑΣΟΚ ανέλαβε την διαχείριση της υπό τον Κων. Καραμανλή κρατικοποιηθείσης οικονομίας, προς κατευνασμό του ΚΚΕ και των άλλων “προοδευτικών” δυνάμεων, η ελληνική βιομηχανία αντιπροσώπευε το 23% της συνολικής παραγωγής ακαθάριστου προϊόντος και ως ποσοστό συμμετοχής στον εθνικό πλούτο βρισκόταν αρκετά κοντά στον τότε κοινοτικό μέσον όρο, που ήταν 27% περίπου. Την ίδια χρονιά, η Ελλάδα είχε πλεονασματικό ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών (ΙΤΣ), παρά το εμπορικό της έλλειμμα.

Από το 1982, η κυβέρνηση του ΠΑΣΟΚ, πέρα από την κρατικοποίηση της οικονομίας προχωρά και στην κομματικοποίησή της, για να βολευτούν οι αποκαλούμενοι “μη προνομιούχοι”, δηλαδή τα κομματικά στελέχη. Στο πλαίσιο αυτό, μεγάλες βιομηχανίες “κοινωνικοποιούνται”, δηλαδή διαλύονται, άλλες κυριολεκτικά λεηλατούνται (Λαδόπουλος, κ.ά.) και ορισμένες “εισέρχονται” στον αλήστου μνήμης Οργανισμό Ανασυγκροτήσεως Επιχειρήσεων (ΟΑΕ). Την δεκαετία 1981-1991, η βιομηχανική παραγωγή πέφτει 40%, ταυτοχρόνως όμως τα εμπορικά ελλείμματα ανεβαίνουν, με αποτέλεσμα τον Δεκέμβριο του 1990, επί κυβερνήσεως Ζολώτα, η Ελλάδα να βρίσκεται στα πρόθυρα της χρεοκοπίας. Η κατάσταση σώζεται την τελευταία στιγμή με δάνειο 300 δισεκατ. δραχμών, το οποίο απορροφάται από αμοιβές και δώρα των δημοσίων υπαλλήλων. Οι τελευταίοι, από 320.000 που ήσαν το 1981, είχαν φθάσει τις 576.000, με μέσες αμοιβές υπερτριπλάσιες του ιδιωτικού τομέα και μηδενική παραγωγικότητα.

Η κατάσταση αυτή συνεχίστηκε και τα χρόνια που ακολούθησαν, στην διάρκεια των οποίων το φαυλοκρατικό κράτος απέκτησε απίθανα συντεχνιακού τύπου κοινωνικά και οικονομικά ερείσματα (ποδόσφαιρο, ΜΜΕ, κλπ.), η ελληνική βιομηχανία έφθασε στο 13%, την στιγμή που στην Ευρώπη των 27 ανερχόταν στο 30%. Δημιουργήθηκε έτσι στην Ελλάδα ένα σημαντικό παραγωγικό κενό, το οποίο οι διαδοχικές κυβερνήσεις κάλυπταν με δανεισμό και με κοινοτικές επιδοτήσεις. Όμως, τις τελευταίες το φαυλοκρατικό κράτος αδυνατούσε να απορροφήσει σε ποσοστό ικανοποιητικό, με αποτέλεσμα να πάνε χαμένα τεράστια παραγωγικά κονδύλια.

Την ίδια περίοδο ακυρώθηκαν πάνω από 600 παραγωγικές επενδύσεις στο όνομα της προστασίας του περιβάλλοντος, των αρχαίων και των οικοπεδοφάγων, που δεν ήθελαν επίσημες τουριστικές επενδύσεις. Στην δεκαετία 1991-2001, 200.000 παράνομοι ιδιοκτήτες αυθαιρέτων που τα είχαν μετατρέψει σε τουριστικά καταλύματα ενθηλάκωσαν περί τα 160 εκατ. ευρώ, χωρίς να πληρώσουν ούτε ένα ευρώ στην εφορία. Επίσης, 116 πράσινοι και γαλάζιοι συνεταιρισμοί φέσωσαν την Αγροτική Τράπεζα με πάνω από 200 εκατ. ευρώ και τώρα την απειλούν με …καταλήψεις.

Έτσι, σήμερα, αυτό το φαυλοκρατικό μόρφωμα μάχεται για το χθες. Η Ευρωπαϊκή Ένωση κάνει ό,τι μπορεί για να κερδίσει χρόνο, ώστε η επιδιωκόμενη από τους φαύλους χρεοκοπία να είναι όσο πιο ανώδυνη γίνεται για τα υπόλοιπα 460 εκατομμύρια Ευρωπαίους. Οι δε περί ανάπτυξης θεωρίες είναι καλές για συζητήσεις στην αμμουδιά, αλλά απέχουν πολύ από την θλιβερή πραγματικότητα της χώρας. Μία χώρα που πολλοί αναρωτιούνται πλέον γιατί παραμένει στην ΕΕ, στην ουσία παρά την θέλησή της.

Την εποχή εκείνη οι πολιτικές και κοινωνικές συνθήκες που επικρατούσαν στο κλεινόν άστυ ήταν άθλιες, με κύρια χαρακτηριστικά την ασυγκράτητη δημαγωγία, τον νεοπλουτισμό και την κραυγαλέα οικονομική ανισότητα. Οι ηθικές και εθνικές αξίες δεν ενέπνεαν πλέον τους Αθηναίους πολίτες και ο καθένας ζούσε μόνον για τον εαυτό του. Τίποτα δεν εκτιμούσαν περισσότερο από το χρήμα και τις απολαύσεις που αυτό μπορούσε να προσφέρει και έκαναν ό,τι περνούσε από το χέρι τους για να το αποκτήσουν.

Η ισχύς και ο πλούτος είχαν περιέλθει στα χέρια ολίγων ασυνείδητων πολιτικών που κολάκευαν τα πιο ταπεινά ένστικτα του αθηναϊκού λαού για να τον απατήσουν και να αναρριχηθούν στην εξουσία ή για να παραμείνουν σ’ αυτήν. Και μαζί με αυτούς, στα χέρια των ευνοουμένων τους: κολάκων, τυχοδιωκτών, ραδιούργων, τοκογλύφων, συκοφαντών και άλλων του ιδίου φυράματος πολιτών. Αντίθετα, ήταν πολύ δύσκολο για τους αγαθούς, τίμιους και εργατικούς πολίτες να επιζήσουν με τη δουλειά τους. Δεν ήταν δε λίγοι αυτοί που εύχονταν τη συνέχιση του πολέμου για να μην χάσουν τον στρατιωτικό μισθό που ήταν ο μόνος τρόπος για να εξασφαλίσουν την επιβίωση των ίδιων και των οικογενειών τους. Ενώ η αδιαφορία της πλειονότητας των πολιτών για τα κοινά τούς κρατούσε μακριά από την εκκλησία του δήμου, με συνέπεια να καταστεί αναγκαία η καθιέρωση επιμίσθιου ενός οβολού για κάθε παρουσία τους, το οποίο αυξήθηκε αργότερα σε τρεις οβολούς.

Έτσι είχαν τα πράγματα στην Αθηναϊκή Πολιτεία όταν (σύμφωνα με τον “Πλούτο” του Αριστοφάνη) ο Χρωμύλος, ένας αγαθός, τίμιος και εργατικός Αθηναίος πολίτης, διερωτάται για το τι πρέπει να κάνει με τον γιο του: να τον προτρέψει να ακολουθήσει το παράδειγμα του πατέρα του και να φυτοζωεί δουλεύοντας σκληρά και μένοντας τίμιος ή να τον παροτρύνει να γίνει κι αυτός ένας ασυνείδητος και αδίστακτος κατεργάρης, ώστε με τον τρόπο αυτόν να κατορθώσει ν’ αποκτήσει γρήγορα και εύκολα πλούτο κι έτσι να ζει άνετα και χωρίς κόπο;

Μην μπορώντας ο ίδιος να δώσει απάντηση στο ερώτημα αυτό, αποφασίζει να προσφύγει στο Μαντείο για να πάρει τη γνώμη του Απόλλωνα. Και ο Απόλλων, αντί να του δώσει ευθεία απάντηση, τον συμβούλεψε να ακολουθήσει τον πρώτο άνθρωπο που θα βρει μπροστά του βγαίνοντας από τον ναό. Έτυχε δε ο πρώτος άνθρωπος που αντίκρισε να είναι ένας τυφλός γέρος, ο οποίος αρνήθηκε στην αρχή να πει το όνομά του, αλλά μετά από έντονη πίεση του Χρωμύλου και του δούλου του, αναγκάστηκε να τους αποκαλύψει ότι είναι ο Πλούτος, ο θεός της Ευπορίας, γιος της Δήμητρας (σύμβολο της καλλιέργειας της γης) και του Ιασίωνα (σύμβολο της βροχής που κάνει τη γη να καρπίζει). Και πρόσθεσε, ότι, επειδή όταν είχε το φως του ευνοούσε τους τίμιους και εργατικούς ανθρώπους, η συμπεριφορά του αυτή εξόργισε τον Δία, ο οποίος δεν ήθελε να συμβαδίζει πάντοτε η ευπορία με την αξία του ανθρώπου και γι’ αυτό τον τύφλωσε. Από τότε περιέρχεται τη γη και μοιράζει ασύνετα τα πλούτη σε όποιους τον πλησιάζουν, αδιακρίτως αν είναι εργατικοί ή τεμπέληδες, δίκαιοι ή άδικοι, τίμιοι ή απατεώνες.

Ο Χρωμύλος, ακούγοντάς τα λόγια του Πλούτου, του υποσχέθηκε πως θα φρόντιζε να θεραπεύσει την τύφλα του, αρκεί αυτός να δεχόταν να φιλοξενηθεί στο σπίτι του, όπου θα είχε την ευκαιρία να συναντήσει πολλούς δίκαιους και εργατικούς αλλά πάμφτωχους ανθρώπους και να τους κάνει ευτυχισμένους. Ο Πλούτος δέχτηκε. Όταν το καλό νέο διαδόθηκε, δεν άργησαν να καταφθάσουν όλοι οι αδικημένοι πολίτες στο σπίτι του Χρωμύλου. Στην αρχή ήταν δύσπιστοι, αλλά μετά ξέσπασαν σε ασυγκράτητους πανηγυρισμούς. Εκεί όμως που δεν το περίμεναν, καταφθάνει μαινόμενη η Πενία, η οποία τούς μέμφεται διότι, όπως λέει, δεν καταλαβαίνουν πως η φτώχεια είναι η ευεργέτιδα των ανθρώπων επειδή αυτή είναι που τους παρακινεί να εργάζονται και να αποκτούν άνεση και ευτυχία με τίμιο τρόπο, ενώ ο εύκολος πλουτισμός φέρνει την οκνηρία, αποχαυνώνει το πνεύμα και εξασθενίζει το σώμα. Αυτοί όμως ούτε θέλουν να την ακούσουν. Πεπεισμένοι ότι τα λόγια της Πενίας έρχονται από μια άλλη εποχή, οπότε τα πράγματα ήταν διαφορετικά, την ειρωνεύονται και τη διώχνουν. Και αμέσως μετά ο Χρωμύλος οδηγεί τον Πλούτο στον Ασκληπιό για θεραπεία και αυτός ξαναβρίσκει το φως του. Έτσι δημιουργείται μια νέα τάξη πραγμάτων, που έχει ως κύριο χαρακτηριστικό την οργή αυτών που είχαν καταφέρει να πλουτίσουν εκμεταλλευόμενοι την τύφλα του θεού Πλούτου, αλλά ταυτόχρονα και τη γελοιοποίησή τους. Ακόμα και ο Ερμής, ο θεός των κλεφτών και των επιόρκων, αναγκάζεται τώρα να εργάζεται τίμια και σκληρά, καθαρίζοντας το πηγάδι του Χρωμύλου.

Ο αλληγορικός τρόπος (άλλα λέει και άλλα εννοεί) με τον οποίο o ποιητής περιγράφει τις πολιτικές και κοινωνικές συνθήκες που επικρατούσαν στην Αθηναϊκή Δημοκρατία στις αρχές του 4ου π.Χ. αιώνα και την αιτία ανισοκατανομής του πλούτου, θα μπορούσε να εμπνεύσει και ποιητές της σημερινής εποχής. Αλλά αυτό δεν είναι απαραίτητο. Το φαινόμενο της προκλητικής ανισοκατανομής του εισοδήματος στη σύγχρονη Ελλάδα είναι σε όλους γνωστό, όπως γνωστοί είναι και μηχανισμοί που το έχουν δημιουργήσει, το συντηρούν και το οξύνουν. Και υπεύθυνος για το φαινόμενο αυτό δεν είναι κανένας τυφλός θεός, αλλά οι πολιτικοί άρχοντες.

Αλλά το κρίσιμο ερώτημα που τίθεται (σύμφωνα με την Αριστοφάνειο λογική), δεν είναι η ανισοκατανομή του πλούτου αυτή καθεαυτή, αλλά αν αυτή συμβαδίζει με το ποιόν του ανθρώπου. Δηλαδή, πιο παραστατικά, αν, στον σχετικό δείκτη ανισοκατανομής (εισοδηματική σχέση μεταξύ πλουσίων και φτωχών πολιτών), αυτοί που βρίσκονται στον αριθμητή (οι πλουσιότεροι) είναι οι δίκαιοι, έντιμοι και εργατικοί και αυτοί που βρίσκονται στον παρονομαστή (οι φτωχότεροι) είναι οι άδικοι, απατεώνες και τεμπέληδες.

Επ’ αυτού, κρίνοντας από όσα έχουν δει το φως της δημοσιότητος και όσα καθημερινώς αποκαλύπτονται, θα πρέπει να συμπεράνει κανείς ότι μάλλον το αντίστροφο συμβαίνει, και μάλιστα σε πρωτόγνωρες για την ελληνική κοινωνία διαστάσεις. Επιβεβαιώνεται έτσι η υποψία ότι, μολονότι ο θεός Πλούτος έπαψε πια να είναι τυφλός, οι σύγχρονοι κατεργάρηδες και απατεώνες έχουν εφεύρει κατάλληλους μηχανισμούς για να τον παραπλανούν και να τον προσεγγίζουν χωρίς αυτός να υποπτεύεται το ποιόν τους. Ένας τέτοιος μηχανισμός είναι η αδιαφανής διαπλοκή μεταξύ πολιτικών από το ένα μέρος και επιχειρηματικών ή φατριαρχικών συμφερόντων από το άλλο. Ήτοι, μεγαλοεργολάβων και προμηθευτών του δημοσίου-κατόχων ΜΜΕ και πανίσχυρων συνδικαλιστικών ενώσεων κρατικοδίαιτων πολιτών, αντίστοιχα.

Έτσι, ο ιός της διαπλοκής φαίνεται να έχει σήμερα προσβάλει ολόκληρο τον κρατικό τομέα, σπέρνοντας τη διαφθορά (κόρη της διαπλοκής) σε καίριες για το Δημόσιο δραστηριότητες και εις βάρος του ανυπεράσπιστου κοινωνικού συνόλου. Και το χειρότερο είναι, όπως έχει πολλές φορές αποδειχθεί, ότι η ανίχνευση της διαπλοκής και της διαφθοράς έχει καταστεί ένα πολύ δύσκολο εγχείρημα, με συνέπεια οι υπεύθυνοι να μένουν ατιμώρητοι και ο πλούτος που αποκομίζουν να θεωρείται νόμιμος.