Μετά έπαψα να βλέπω τηλεόραση και έφυγα και στο εξωτερικό για πολλά χρόνια.

Έτσι δεν γνώρισα την Φρουτοπία, την μακρινή ονειρεμένη πολιτεία της οικογένειας Σοφιανού που άρχισε να προβάλλεται στην ΕΡΤ από το 1985. Η ομάδα είχε κατασκευάσει μία πληθώρα από κούκλες και ένα περίτεχνο σκηνικό 900 τετραγωνικών μέτρων.

Η Φρουτοπία δεν υπάρχει πια στην Ελληνική τηλεόραση – η οποία ειρήσθω εν παρόδω δεν παράγει πια ούτε 1 ώρα παιδικών εκπομπών – αλλά η οικογένεια Σοφιανού υπάρχει ακόμα και οργανώνει την «Μικρή Σκηνή», ένα υπέροχο θεατράκι στις εγκαταστάσεις του Πολυχώρου τέχνης «Mabrida».

Οι πρωτοπόροι αυτοί, τώρα ύστερα από 30 χρόνια αποφάσισαν για καλή μας τύχη να ξανακάνουν ΖΩΝΤΑΝΟ ΚΟΥΚΛΟΘΕΑΤΡΟ !

Όλα ξεκίνησαν πριν από λίγες εβδομάδες, στις γιορτές των Χριστουγέννων 2013-2014 με εμπροσθοφυλακή «Το κλεμμένο Χριστουγεννιάτικο δένδρο» που ενθουσίασε μικρούς και μεγάλους και τώρα συνεχίζεται με το βαρύ πυροβολικό «Το φεγγαροφάναρο», του Λ. Σούστερ. Πρόκειται για έργο του κλασσικού ρεπερτορίου για κουκλοθέατρο, που έπαιζαν με επιτυχία οι Σοφιανοί ήδη από το 1967 στο παγκόσμιο φεστιβάλ του Μπόχουμ.

Οι παραστάσεις κουκλοθέατρου των Σοφιανών είναι ξεχωριστές από κάθε άλλη αντίστοιχη. Εδώ παρακολουθεί κανείς ευχάριστο θέαμα αλλά σε επίπεδο υψηλής τέχνης και τεχνικής. Τα παιδιά διασκεδάζουν αφάνταστα ενώ συγχρόνως ψυχ-αγωγούνται (με την έννοια της αγωγής-ψυχής).

Τα κείμενα είναι εξαιρετικά δουλεμένα από την διασκευή της Ήβης Σοφιανού. Η ίδια μαζί με τον Φαίδωνα Σοφιανό «μιλούν» τους ρόλους. Οι διακυμάνσεις και το εύρος φωνής της Ήβης είναι ένα φαινόμενο ηθοποιίας και εκφραστικότητας, που προκαλεί τα γέλια των παιδιών αλλά και τον θαυμασμό των ενηλίκων.

Οι κινήσεις που κάνουν οι κούκλες πάνω στη σκηνή είναι σε τέλεια δοσολογία. Καμία κίνηση περιττή, τίποτα το παραπανίσιο, τίποτα το ελλειμματικό. Το συναίσθημα εκφράζεται άψογα από μια μικρή στροφή κεφαλιού, ένα χέρι που κατεβαίνει, μια μύτη που σηκώνεται. Πίσω από τη σκηνή φροντίζουν γι’ αυτό ο Φαίδωνας, η Ήβη και η βενιαμίν της ομάδας, Ηδύλη. Με τα χέρια ψηλά για ατέλειωτα λεπτά της ώρας, με μαύρα σκουφιά, αλαφροπατώντας ανάμεσα σε μοχλούς, αναβατώρια, σκοινιά και στατήρες, φυσώντας καπνούς και ανάβοντας μυστικά φώτα που δημιουργούν υποβλητικές σκιές, ζουν τη μυθική ζωή τους αθέατοι οι κουκλοπαίχτες.

Το μαγικό θέαμα ολοκληρώνεται από τα πλούσια σκηνικά που αλλάζουν σε χρόνο ρεκόρ μεταξύ των επεισοδίων, τους έξυπνους φωτισμούς και φυσικά τις μοναδικές μορφές που έχουν οι κούκλες (δεν υπάρχουν δύο όμοιες), όλες φτιαγμένες μια-μια από τον αξεπέραστο κουκλο-πλάστη Δήμο (τον πατριάρχη που δεν υπάρχει πια) και τον Φαίδωνα Σοφιανό. Αξίζει να τονιστεί ότι τα υπέροχα πολύχρωμα κουστούμια είναι όλα ραμμένα από την γραντμάμα Brigitte.

Το θέατρο της «Μικρής Σκηνής» εντάσσεται μέσα σε έναν τεράστιο χώρο στις εγκαταστάσεις «Mabrida», όπου μπαίνοντας οι θεατές βρίσκονται ανάμεσα σε εκατοντάδες κούκλες της Φρουτοπίας και άλλων τηλεοπτικών σειρών κουκλοθέατρου.

Τυχεροί όσοι θα απολαύσουν τέτοια μοναδικά θεάματα και ακόμα πιο τυχεροί όσοι (μικροί και μεγάλοι) ενταχθούν σε κάποιο από τα εκπαιδευτικά προγράμματα που προτείνει η οικογένεια Σοφιανού, πάντα ανοιχτή και πρόθυμη να μεταλαμπαδεύσει τα μυστικά της τέχνης της («Εργαστήρια κατασκευής και κίνησης», «Κούκλα στη σκηνή & την οθόνη», «Από την αρχαιότητα στα ρομπότ» κλπ).

Οι ενήλικες ας παρακαλέσουν τα παιδιά να τους πάρουν μαζί τους σε αυτές τις σπάνιες παραστάσεις στις παρυφές του Υμηττού κάθε Σάββατο στις 18:00 και Κυριακή στις 12:00.

Πολυχώρος τέχνης «Mabrida» στο Κορωπί τηλ 210 6620805, 210 9323822, 6944510042 και στο διαδίκτυο www.mabrida.com, sofiana@otenet.gr

Ώριμος πατέρας τώρα πιά προσπαθώ να προσφέρω στο παιδί μου την καλλιέργεια που θεωρώ σημαντική για κάθε άνθρωπο. Αυτή λοιπόν περιλαμβάνει καί την Όπερα για παιδιά. Χρειάζεται όμως πάρα πολύ προσοχή ώστε μία καλή πρόθεση να μην οδηγήσει σε καταστροφικό αποτέλεσμα.

Η αλήθεια είναι ότι υπάρχουν αναρίθμητες επιλογές για παιδιά στην Αθήνα, παρά την «κρίση». Παιδικά θεατρικά έργα, μουσικές και χορευτικές παραστάσεις, παρουσιάσεις βιβλίων με μουσική κλπ.

Η Όπερα όμως είναι κάτι το ξεχωριστό. Αφ’ ενός γιατί προϋποθέτει μια πολύπλοκη και «βαριά» παραγωγή, αφ’ ετέρου γιατί προέρχεται από λίγους ταλαντούχους δημιουργούς. Έτσι «Όπερα» προσφέρεται μόνον από την Εθνική Λυρική Σκηνή (ΕΛΣ), από το Μέγαρο Μουσικής, από την Στέγη Γραμμάτων & Τεχνών (ΣΓΤ) και από το Δημοτικό θέατρο Πειραιά.

Φέτος λοιπόν πήγαμε σε 3 παραστάσεις:

«Μύθοι του Αισώπου» (μουσικό παραμύθι για τραγουδιστές, ορχήστρα & θέατρο σκιών του Δημήτρη Παπαδημητρίου) στην ΣΓΤ.

«Παραμύθια με την Καμεράτα» του Τάσου Ρωσόπουλου και της Δήμητρας Τρυπάνη.

«Προσοχή ο πρίγκιπας λερώνει» του Νίκου Κυπουργού στην ΕΛΣ.

Δεν πήγαμε στο πολύ καλό «Μαγικό βιολί» του Νίκου Ξανθούλη στο Δημοτικό θέατρο Πειραιά γιατί το είχαμε απολαύσει πριν από ένα ή δύο χρόνια στην Αθήνα.

1. Στους «Μύθους του Αισώπου» η σύνθεση ήταν ενδιαφέρουσα, το λιμπρέτο του Γιώργου Κορδέλλα ενδιαφέρον, η ερμηνεία των μονωδών καλή αλλά… δυσνόητη. Ευτυχώς η συνολική σύλληψη με τις πολλαπλές εναλλαγές στοιχείων και την παρεμβολή καραγκιόζη διατήρησε το ενδιαφέρον των μικρών και έτσι ο «μικρός κύριος» έφυγε ικανοποιημένος. Θεωρώ πάντως ότι η σήμανση 5-13 ετών ήταν εισιτΗριο-θηρική (κατά το ψηφοθηρική), γιατί τα μικρότερα των 8 ετών παιδιά δεν πρέπει να κατάλαβαν τίποτα εκτός από τον καραγκιόζη. Πολύ αρνητική στιγμή ήταν το κομμάτι ο «χορός για ένα άλογο & έναν γάϊδαρο» όπου δύο έγχορδα φλυάρησαν για πάρα-πάρα πολλά λεπτά σε μία δεξιοτεχνική πλην άχρηστη σύλληψη του συνθέτη.

2. Στη εκδήλωση «Παραμύθια με την Καμεράτα» στο μεν μουσικό παραμύθι «Το βασιλόπουλο και ο δράκος» του Τάσου Ρωσόπουλου η σύνθεση ήταν καλή, όμως το λιμπρέτο του Γιώργου Κοροπούλη κοινότυπο και πολύ μεγάλης διάρκειας, που δεν κατάφερε να σώσει η ερμηνεία του Πιατά που ήταν μεν καλή αλλά πάρα πολύ γρήγορη, με αποτέλεσμα να προφταίνουν οι ενήλικες με δυσκολία και τα παιδιά με πολύ μεγάλη δυσκολία να παρακολουθούν την πλοκή.

Στο 2ο παραμύθι «την εκδίκηση της Νεράϊδας» η μουσική ήταν απαράδεκτη, η ερμηνεία των Παπασταύρου-Μπρε καλή, αλλά το κείμενο… ακατάληπτο. Παρότι καθίσαμε στη 2η σειρά ο «μικρός κύριος» έπληξε αρκετά, αφού δεν καταλάβαινε την υπόθεση.

3. Και το αποκορύφωμα ήταν η πολυδιαφημισμένη υπερπαραγωγή της ΕΛΣ «Προσοχή ο πρίγκιπας λερώνει» με πολύ καλή μουσική του Νίκου Κυπουργού, καλό λιμπρέτο του Θωμά Μοσχόπουλου και καλή ερμηνεία από τους μονωδούς, πλην όμως… παντελώς ακατάληπτο! Οι ενήλικες με δυσκολία προλαβαίναμε να διαβάζουμε τον υπερτιτλισμό, αλλά τα παιδιά ούτε την πρώτη λέξη της κάθε παραγράφου. Αποτέλεσμα; Καταστροφική πλήξη και εξαρθρωτικά των σιαγόνων χασμουρητά. Ο μικρός κύριος και η παρέα του εκτονώθηκαν στη συνέχεια με τρεχαλητό και κρυφτό στον βασιλικό Κήπο.

Και αναρωτιέμαι: πως θα ξαναπροτείνω «Όπερα» στο μέλλον μετά από τέτοιες τραυματικές εμπειρίες;

Πρέπει οι αγαπητοί παραγωγοί τέτοιων προϊόντων τέχνης να καταλάβουν ότι ο σκοπός είναι να αγαπήσει ο μέσος μικρός θεατής την Όπερα και όχι να την ταυτίσει με την πληκτική «τιμωρία» που πρέπει να υποστεί στο σκοτάδι μιας χρυσοποίκιλτης αίθουσας ένα ηλιόλουστο πρωινό, πριν απολαύσει την ελευθερία του στο πάρκο ή ακόμα και την αλάνα (που φευ δεν υπάρχει πια).

Έτσι λοιπόν έχω να προτείνω: Α) να δίνεται από τους διοργανωτές μια ρεαλιστική ηλικιακή ψαλίδα, Β) τα κείμενα να είναι λίγο πιο μαζεμένα και Γ) να γίνεται χρήση μικροφώνου ακόμα και από τους Λυρικούς αοιδούς. Ναι, ναι, ξέρω, αυτό το τελευταίο είναι έγκλημα καθοσιώσεως και παραβίαση του άβατου στον κόσμο της Όπερας, αλλά ας γίνει μια εξαίρεση για την παιδική Όπερα, αφού τα παιδιά δεν προλαβαίνουν να διαβάζουν τον υπερτιτλισμό.

- Άλογα. Γιατί;

- Να εδώ λέει ότι περήφανοι ίπποι καλπάζουν στους πέρα κάμπους. Σάλιωσε το χοντρό του δάχτυλο και γύρισε τη σελίδα του βιβλίου που κρατούσε. Θέλω κι εγώ να καλπάσω… σε κάμπους, πρόσθεσε κλείνοντας το βιβλίο και ρίχνοντας ένα ονειροπόλο βλέμμα στον ορίζοντα.

- Αγόρι μου εσύ έχεις τον ποταμό σου. Πλατσουρίζεις όλη μέρα στο χλιαρό νερό χωρίς κανένας να σε ενοχλεί. Κυλιέσαι στη δροσερή λάσπη στα μαλακά. Τι να τους κάνεις τους κάμπους.

- Μαμά;

- Μμμμ…

- Θα ήθελα όταν μεγαλώσω να γίνω περήφανος ίππος.

- Παιδί μου τι λες; Είσαι ένας παχουλός μικρός ιπποπόταμος και όταν μεγαλώσεις θα γίνεις ένας παχουλός μεγάλος ιπποπόταμος.

- Μα δεν θέλω!

- Είσαι τρελός; Με τέτοια προσόντα όλοι οι δρόμοι είναι ανοικτοί. Μπορεί να γίνεις ακόμα και … πολιτικός

- Αλήθεια;

- Αλήθεια. Απλώς χρειάζεται η κατάλληλη προετοιμασία.

- Τι πρέπει να κάνω δηλαδή;

- Πρώτον: Να στέκεις ακίνητος όσο μπορείς περισσότερη ώρα για να μην ξοδεύεις ενέργεια. Να, ας πούμε ξάπλωσε στην όχθη του ποταμού στον ήλιο και βάλε να δεις τηλεόραση. Δεύτερον: Να τρως τεράστιες ποσότητες φαγητού και γλυκών. Μάσα αργά και κατάπινε νωχελικά. Τρίτον: Να κοιμάσαι πολύ ή όταν δεν κοιμάσαι να χασμουριέσαι. Ότι κάνεις δηλαδή. Και κυρίως να σταματήσεις να σκέπτεσαι ανατρεπτικά.

- Τι θα πει ανατρεπτικά.

- Εννοώ να μην κάνεις απότομες κινήσεις και ταράζεις την επιφάνεια του νερού στον ήρεμο βούρκο μας.

- Γιατί;

- Γιατί μην ξεχνάς ότι ο ποταμός είναι το σπίτι μας αλλά και ο καμπινές μας. Δεν θέλεις να έρθουν στην επιφάνεια οι βρωμιές; Θέλεις;

- Εγώ θέλω να γίνω περήφανος ίππος και να καλπάζω σε κάμπους.

- Να είδες; Πάλι ανατρεπτικά σκέφτεσαι.

- Μα δεν κουνήθηκα! Και δεν έκανα βρωμιές.

- Ναι αλλά λες βρωμιές. Άκου ίππος!

Ο μικρός παχουλός ιπποπόταμος δεν μίλησε. Ξανάνοιξε το βιβλίο του και ξανάρχισε το διάβασμα.

Ύστερα από λίγο καιρό, ένα απόγευμα, είχε βουτήξει ολόκληρο το κεφάλι του στο νερό και στεκόταν ακίνητος. Η μαμά του που τον παρακολουθούσε μετά από 4,5 λεπτά άπνοιας άρχισε να ανησυχεί και εκνευρισμένη έμπηξε τις φωνές.

- Τι θα γίνει επιτέλους; Βγάλε το κεφάλι σου έξω!!

Ο μικρός άκουσε τα ουρλιαχτά και ξεπρόβαλλε το κεφάλι.

- Τι κάνεις; Θέλεις να με τρελλάνεις;

- Μα μαμά είδα ένα ντοκυμαντέρ στην τηλεόραση για τους λεπτεπίλεπτους ιππόκαμπους. Νάβλεπες πως κολυμπούσαν με τις ώρες μέσα στο νερό χωρίς να βγαίνουν στην επιφάνεια.

- Άκου παιδάκι μου εσύ είσαι ένας παχουλός μικρός ιπποπόταμος.

- Θέλω να κολυμπήσω σε θαλασσινό νερό.

- Αγόρι μου είσαι με τα καλά σου; Εσύ έχεις τον ποταμό σου με το γλυκό λασπόνερο. Τι να το κάνεις το αλμυρό θαλασσινό νερό;

- Μαμά, θα ήθελα όταν μεγαλώσω να γίνω λεπτεπίλεπτος ιππόκαμπος.

- Όταν μεγαλώσεις θα γίνεις ένας παχουλός μεγάλος ιπποπόταμος. Με λίγη τύχη και αν φανείς συνετός, μπορεί να γίνεις ακόμα και υπουργός οικονομικών ή και αντιπρόεδρος στην κυβέρνηση του ποταμού!

- Τι θα πει συνετός;

- Αυτός που δεν σκέπτεται ανατρεπτικά όπως εσύ, αλλά κοιτάει το συμφέρον του.

- Μαμά πεινάω.

- Α γειά σου παιδί μου! Τώρα μιλάς συνετά. Πάρε αυτή τη μεγάλη πλάκα σοκολάτα και άδειασε το μυαλό σου από κάθε σκέψη.

Ο παχουλός μικρός ιπποπόταμος έκλεισε το βιβλίο του, ξετύλιξε την σοκολάτα, την δάγκωσε και δεν ξαναμίλησε.

Τα χρόνια πέρασαν. Οι ανατρεπτικές σκέψεις βούλιαξαν στα γλυκά χλιαρά νερά του λασποπόταμου και πνίγηκαν. Ο παχουλός μικρός ιπποπόταμος μεταμορφώθηκε σε έναν συνετό παχουλό πολιτικό, διακεκριμένο στέλεχος της κυβέρνησης του ποταμού, που έτρωγε κάθε μέρα μια μεγάλη πλάκα σοκολάτα.

Προδημοσίευση από υπό έκδοση Συλλογή Διηγημάτων του Οδυσσέα Ξένου.

Πιθανόν να μην είναι ακριβές για όλους τους πολιτικούς, αλλά έτσι έχει καταγραφεί στο υποσυνείδητο του λαού.

Τους καιρούς αυτούς, που οργισμένοι πολίτες καλούνται να πληρώσουν έκτακτες εισφορές για το καλό της πατρίδας, πρέπει να φυσήξει άνεμος αλτρουισμού, εθελοντισμού και αυτο-θυσίας. Για να γίνει αυτό χρειάζεται “το καλό παράδειγμα“.

Διατυπώνω, λοιπόν, ως απλός πολίτης και ρομαντικός πατριώτης την ακόλουθη πρόταση που θα δώσει την ευκαιρία στο σύνολο του πολιτικού κόσμου να αρχίσει να αλλάζει την κακή εικόνα του απέναντι στην κοινωνία.

Από το 1974 μέχρι τώρα έχουν σχηματιστεί 14 κυβερνήσεις, που είχαν περίπου 600 υπουργούς και 1.200 υφυπουργούς & αναπληρωτές υπουργούς, χονδρικά δηλαδή 1.500 άτομα. Επίσης εξελέγησαν περίπου 4.000 βουλευτές.

Θα ήταν μια εξαιρετική κίνηση εάν προσέφεραν οικειοθελώς όλοι εφ άπαξ ένα ποσό, ανάλογα φυσικά με το λειτούργημά τους, δηλαδή λιγότερο οι βουλευτές και περισσότερο όσοι κατείχαν κυβερνητικές θέσεις. Υπήρξαν βέβαια άτομα που επανεξελέγησαν στο κοινοβούλιο περισσότερες από μια θητείες και άλλοι που υπουργοποιήθηκαν περισσότερες από μια φορές. Δεν θα ήταν διόλου άδικο να πληρώσουν αυτοί πολλαπλάσια ποσά, μια που οι ευκαιρίες χρηματισμού ήσαν πολλαπλάσιες!

Σε περίπτωση που οι ενδιαφερόμενοι δεν προσφέρουν εθελοντικά τους οβολούς τους, κάτι που δεν θέλω ούτε καν να φανταστώ, θα μπορούσε η κυβέρνηση με κάποιας μορφής διάταγμα να το απαιτήσει. Αφελής σκέψη από νομικής άποψης θα μου πείτε, αλλά μήπως τελικά μπορούν να γίνουν πολλά πράγματα που ούτε το φανταζόμαστε; Πως π.χ. Ο Jacques Chirac πλήρωσε 500.000 ευρώ από την προσωπική του περιουσία για “διακανονισμό” με τον Δήμο του Παρισίου; Κάποιοι θα πουν: “μα εδώ είναι Ελλάδα δεν είναι Γαλλία”. Σωστό, αλλά στην παρούσα κατάσταση αυτό (δηλαδή ότι “εδώ είναι Ελλάδα…”) θα έπρεπε να είναι επιχείρημα υπέρ της υιοθέτησης πρωτότυπων και εξαιρετικά ρηξικέλευθων μέτρων, που θα υπερβαίνουν και τη Γαλλία και την Ευρώπη και κυρίως τους προηγούμενους κακούς εαυτούς μας.

-Πως ανάβουν φωτιά θεέ μου;

-Και τι το θέλεις να το μάθεις αυτό άνθρωπέ μου; Τι σου χρειάζεται η φωτιά; Κάνει τόση ζέστη όση να μην κρυώνεις κι αν πεινάσεις για φαγητό, δεν έχεις παρά να απλώσεις το χέρι σου. Ως και παστιτσόδενδρα υπάρχουν! Για να μην αναφέρω ότι ακόμα και τα πουλιά γεννούν φρεσκοτηγανισμένα αυγά μάτια!

-Ναι δεν λέω, αλλά… πλήττω αφάνταστα.

-Δεν έχεις δουλειά δεν έχεις κόπους, δεν έχεις κίνδυνο… Δεν πεινάς, δεν πονάς…

-Θεέ μου, τι πλήξη!

-Καλά λοιπόν, αφού είναι έτσι θα αλλάξουμε σκηνικό και σενάριο.

Έτσι είπε ο θεός, σηκώθηκε από τον χρυσό θρόνο του, μάζεψε με αξιοπρέπεια την λευκή μακριά γενειάδα του και πέταξε ψηλά στον ουρανό.

Την θέση του πήρε ένας αυτοκράτορας, κακός και άγριος.

Το πρώτο πράγμα που διέταξε ήταν να φτιάξουν έναν καινούργιο μαρμάρινο σκληρό λευκό θρόνο. Κάθισε στητός και διοικούσε την απέραντη χώρα. Κήρυξε γενική επιστράτευση και αμέσως μετά κήρυξε πόλεμο. Όταν τέλειωσε ο πόλεμος νικηφόρα, ξανακήρυξε πόλεμο και έτσι περνούσε ο καιρός.

Μια μέρα παρουσιάστηκε μπροστά του μια γυναίκα και του ζήτησε ειρήνη.

-Αμάν πια βασιλέα μου! Αμάν! Φτάνουν πια οι πόλεμοι!

-Πως τολμάς και διαμαρτύρεσαι; Νικάμε τους εχθρούς μας παντού, πλουτίζει και μεγαλώνει η χώρα μας! Πιάσαμε τόσους σκλάβους, που κάνουν όλες τις δουλειές κι εσείς κάθεστε απ’ το πρωί ως το βράδυ.

-Ναι δεν λέω, αλλά… πλήττω αφάνταστα.

-Δεν έχεις δουλειά δεν έχεις κόπους, δεν έχεις κίνδυνο… Δεν πεινάς, δεν πονάς…

-Άρχοντά μου, τι πλήξη!

-Καλά λοιπόν, αφού είναι έτσι θα αλλάξουμε σκηνικό και σενάριο.

Έτσι είπε ο αυτοκράτορας, σηκώθηκε από τον μαρμάρινο θρόνο του, έστριψε με αξιοπρέπεια το μαύρο μουστάκι του, επιβιβάστηκε στην υπέροχη άμαξά του και έφυγε για πάντα.

Την θέση του πήρε ένας πρωθυπουργός πολυσπουδαγμένος.

Το πρώτο πράγμα που ζήτησε ήταν να αλλάξουν την διακόσμηση και παρήγγειλε έναν ακριβό βελούδινο καναπέ. Κάθισε προσεκτικά για να μην τσαλακώσει το σκούρο κουστούμι του και φώναξε τους υπουργούς. Τους συνέστησε να οργανώσουν ένα σύγχρονο κράτος.

Μια μέρα παρουσιάστηκε μπροστά του ένα παιδί.

-Κύριε! Κύριε! Έχω ένα παράπονο.

-Αν δεν μπορείς να το διατυπώσεις με ηλεκτρονικό μήνυμα πέστο τώρα προφορικά.

-Αν και δεν είμαι ορφανό, δεν βλέπω ποτέ τους γονείς μου, οι οποίοι αν και δεν είναι διαζευγμένοι δεν συναντιούνται ποτέ.

-Αχάριστο παιδί. Οργάνωσα ένα μοντέρνο πλούσιο κράτος με βιομηχανίες, τράπεζες, μάλτι μίντια, ΜΜΜ και ΜΜΕ και αυτό είχες να μου πεις; Έχεις τηλεόραση και ηλεκτρονικά παιχνίδια, διαδραστικούς πίνακες και ρομποτικές μηχανές για τα πάντα, και παραπονιέσαι;

-Ναι δεν λέω, αλλά… πλήττω αφάνταστα.

-Δεν έχεις δουλειά δεν έχεις κόπους, δεν έχεις κίνδυνο… Δεν πεινάς, δεν πονάς…

-Κύριέ μου, τι πλήξη!

-Καλά λοιπόν, αφού είναι έτσι θα αλλάξουμε σκηνικό και σενάριο.

Έτσι είπε ο πρωθυπουργός, σηκώθηκε από τον βελούδινο καναπέ του, έβγαλε τα γυαλιά του και τα τοποθέτησε με προσοχή στον χαρτοφύλακά του και έφυγε με την πρώτη αεροπορική πτήση για την Ζουαζηλάνδη.

Την θέση του πήρε μια σοφή κουκουβάγια. Διάλεξε ένα μέτριο οριζόντιο κλαδί τζιτζιφιάς και κάθισε επάνω.

Το πρώτο πράγμα που έκανε μόλις ανέλαβε την εξουσία ήταν να παρακαλέσει όλα τα ζώα να συγκεντρωθούν. Μετά από συζήτηση, τοποθετήθηκαν τα κατάλληλα ζώα στις κατάλληλες διοικητικές θέσεις και ο τόπος άρχισε να ανθίζει και να προοδεύει.

Μια μέρα παρουσιάστηκε μπροστά στα ζώα ένας γέρος με ολόλευκη γενειάδα και ευγενικό παρουσιαστικό.

-Φίλοι μου, έχω μια απορία. Γιατί το πιο προικισμένο ζώο της γης απέτυχε στον ευγενή προορισμό του;

-Θεέ μου τι ερώτηση είναι αυτή; Μα είναι προφανές, απάντησαν τα ζώα με μια συγχρονισμένη φωνή, που, αν και βγήκε από χιλιάδες στόματα χιλιάδων διαφορετικών ειδών, ακούστηκε αρμονική.

-Είναι τόσο απλό όσο και περίπλοκο. Όταν έφτιαξες τον άνθρωπο τον έκανες κατ’ εικόνα και ομοίωση. Σωστά;

-Σωστά

-Και ποιό ήταν το πρότυπό σου;

-Εγώ.

-Σωστά. Έτσι λοιπόν έφτιαξες πολλούς μικρούς θεούς. Αμέτρητους ανθρωποθεούς. Μην στεναχωριέσαι όμως, η εξέλιξη των ειδών και των πολιτικών συστημάτων έφερε την λύση του προβλήματος.

Και πράγματι, από τότε όλοι έζησαν καλά κι εμείς, οι άνθρωποι, καλύτερα.

Προδημοσίευση από υπό έκδοση Συλλογή Διηγημάτων του Οδυσσέα Ξένου.

Ο εκπρόσωπος της Ελλάδας στην Ευρωσκοπία (Eurovision στα ελληνικά), φέτος είναι ο Λούκας Γιώρκας. Βέβαια όταν λένε “εκπρόσωπος” εννοούν όπως πάντα τον ερμηνευτή και με ψιλά γράμματα ψάχνοντας βρίσκει κανείς τους πραγματικούς δημιουργούς του τραγουδιού, που είναι ο συνθέτης και η στιχουργός.

Ο Λούκας (όχι Λουκάς) Γιώρκας είναι Κύπριος με κλασσική παιδεία (κιθάρα, βυζαντινή μουσική), αλλά προσαρμοσμένος στην πραγματικότητα (ριάλιτι και εξφάκτορ). Φοιτητής Βιολογίας αλλά με πνευματικό, που τον έχει βεβαιώσει ότι το χάρισμά του να τραγουδάει του έχει δοθεί από τον Θεό και οφείλει να το καλλιεργήσει. Παρ’ όλο που δεν πηγαίνει συχνά στην εκκλησία Τον εμπιστεύεται (τον Θεό). Αποτελεί έτσι η άριστη επιλογή τραγουδιστή για να ερμηνεύσει τους εμπνευσμένους (από ψηλά ίσως;) στίχους “τα βήματά μου κάνω ως το Θεό/κι αν πέσω εγώ ξανά θα σηκωθώ”. Όπως αποκάλυψε ο ερμηνευτής πρόκειται για ένα κομμάτι που δημιουργήθηκε μέσα σε δυο 24άωρα (!)

Όπως προσκαλεί και ο τίτλος (Watch my dance) κοιτάξαμε με προσοχή το χορευτικό. Συνειδητά επιλέχτηκε να κινείται ανάμεσα στο ζεϊμπέκικο και το χιπ-χοπ με άρωμα γυμναστικών ασκήσεων από ζογκλέρ λουναπαρκότσιρκων. Αυτό ίσως δεν είναι και κακό αφού προορίζεται για την “αρένα” της Eurovision, όπου συναντά κανείς ανάλογης αισθητικής συμπιλήματα (εκτοξεύσεις φωτιάς στο αλβανικό, μαγικά καπέλα – αλλαγές ρούχων στο κροατικό, μαντήλια που γίνονται ραβδιά στο εσθονικό κλπ). Ο μεγάλος όμως αριθμός των φανατικών θεατών της διοργάνωσης επιβάλλει και τον ανάλογο “σεβασμό” στο είδος της μουσικής (πολλοί θεατές = πολλές διαφημίσεις = πολύ χρήμα = πολύ σεβασμός).

Όπως και κάθε φορά πλέον θα διαγωνιστούν οι εκπρόσωποι των ηνωμένων πολιτειών της… Ευρώπης, στην αμερικανική γλώσσα φυσικά. Ελάχιστες χώρες-φάροι (εννιά στις 43) “τραγουδούν εθνικά” ή βάζουν ένα μικρό γλωσσικό δείγμα.

Στη διαδικασία επιλογής της Ελληνικής υποψηφιότητας ο κ. Τσαουσόπουλος το βαθμολόγησε με μονάδα κάτι που θεωρήθηκε προσβλητικό και “χαστούκι”. Γιατί άραγε; “Θα έπρεπε”, είπε ο ερμηνευτής, “αν μη τι άλλο να σεβαστεί ο κ. Τσαουσόπουλος τους δημιουργούς που είναι καταξιωμένοι στο χώρο τους”. Εννοεί προφανώς τον μουσικοσυνθέτη Γιάννη Χριστοδουλόπουλο, ο οποίος είναι αναμφισβήτητα νούμερο ένα στον χώρο της “φιλοζωικής” μουσικής… Τι κρίμα όμως να αντιπροσωπεύει μια ολόκληρη χώρα σαν μουσικό ύφος. Ίσως όμως πάλι να είναι και αυτό δίκαιο. Λένε πως κάθε λαός έχει τους πολιτικούς ηγέτες που του αξίζει. Γιατί λοιπόν να μην έχει και τους μουσικούς αντιπροσώπους της φάσης που περνάει;. Χατζιδάκις – Θεοδωράκης πριν από 30 χρόνια Χριστοδουλόπουλος – Τερζής (Νίκος) στην εποχή μας.

Πόσα έτη φωτός απέχουμε από την γηραλέα Γαλλία που επέλεξε, άκουσον-άκουσον, έναν νεαρό τενόρο 21 ετών που θα ερμηνεύσει ένα κλασικό κομμάτι σε κορσικάνικα, με πολιτική «να αναδείξει στην μεγάλη αυτή ΕΥΡΩΠΑΙΚΗ διοργάνωση τις τοπικές διαλέκτους που αποτελούν τον πλούτο της χώρας μας», όπως αναφέρει η γαλλική ανακοίνωση!

Ο greek tempora! Ο greek mores!

Δυο εβδομάδες πριν το ταξίδι προέκυψε ανωτέρα βία και ζητήσαμε να αλλάξουμε την ώρα αναχώρησης από Αθήνα σε Αλεξανδρούπολη. Η AEGEAN μας πληροφόρησε με τυπικότητα ότι θα πληρώσουμε 90 ευρώ πρόστιμο για την αλλαγή. Δεχτήκαμε.

Στον πηγαιμό βέβαια η AEGEAN μας πληροφόρησε ψυχρά όταν φτάσαμε στο ΕΛ-ΒΕΛ ότι θα φεύγαμε από Αθήνα για Αλεξανδρούπολη μια ώρα αργότερα, γιατί είχε καθυστέρηση η προηγούμενη πτήση! Αναγκαστικά δεχτήκαμε.

Την τελευταία μέρα μετά το τέλος του συνεδρίου αποφασίσαμε να κάνουμε μια μικρή εκδρομή. Έχοντας υποστεί το πρόστιμο των 90 ευρώ δεν νοικιάσαμε αυτοκίνητο, αλλά πήγαμε με το λεωφορείο. Το ΚΤΕΛ όμως έκανε 75 λεπτά να φτάσει στο Σουφλί και αφού επισκεφτήκαμε το υπέροχο μουσείο τέχνης μεταξιού ξαναγυρίσαμε εσπευσμένα στην Αλεξανδρούπολη με το ΚΤΕΛ σε άλλα 75 λεπτά. Πήραμε ένα ταξί από το ξενοδοχείο για να φτάσουμε εγκαίρως στο αεροδρόμιο. Εκεί η αντιπαθητική AEGEAN μας πληροφόρησε ότι θα φεύγαμε αντί για τις 17:00 τελικά στις 18:00, δηλαδή μια ώρα αργότερα, γιατί είχε καθυστέρηση η προηγούμενη πτήση!

Αναγκαστικά δεχτήκαμε.

Ηθικό δίδαγμα: ο ανήμπορος πολίτης δεν μπορεί να αντιμετωπίσει την αθλιότητα της πανίσχυρης εταιρείας.

- Βρέθηκε, όπως το διηγήθηκε κι ο ίδιος, από νεανική επιπολαιότητα μέσα στο στρατόπεδο του θανάτου, αλλά επέζησε και γύρισε σώος στην Ελλάδα.

- Χωρίς απολυτήριο γυμνασίου και χωρίς ειδικές σπουδές κατάφερε χάρις στην γόνιμη φαντασία του και την εμπνευσμένη πένα του να γράψει δεκάδες θεατρικά έργα (Η Αυλή των Θαυμάτων, Παραμύθι χωρίς Όνομα, Το μεγάλο μας τσίρκο, Ο εχθρός λαός, Πρόσωπα για βιολί και ορχήστρα, Ο μπαμπάς ο πόλεμος κ.α.) και μερικά ιδιαίτερα σενάρια για ταινίες (Στέλλα, Ο δράκος κ.α.).

- Έκανε πράγματα που του άρεσαν (μεγάλη υπόθεση αυτό στη ζωή…). Για παράδειγμα, θεωρούσε τυχερό τον εαυτό του που ήταν ο βασικός υπεύθυνος προσαρμογής των θεατρικών έργων για το ραδιόφωνο.

- Γνώρισε από κοντά και συνεργάστηκε με τον ανθό της ελληνικής διανόησης και τέχνης.

- Η αξία του έργου του αναγνωρίστηκε στην Ελλάδα, αλλά και σε πολλές άλλες χώρες όσο ακόμα ζούσε (σπάνια συμβαίνει).

- Παρά τις κακουχίες της νεαρής ηλικίας κατάφερε να φτάσει υγιής και πνευματικά άριστος σε μεγάλη ηλικία.

Και να σκεφτεί κανείς ότι όλα αυτά θα μπορούσαν απλούστατα να μην είχαν γίνει ποτέ αν ένας παράφρων ες-ες είχε απλώς δείξει με το δάχτυλό αυτόν αντί για κάποιον άλλο στο δρόμο των κρεματορίων.

1) Κλασικές συνθέσεις μουσουργών (π.χ. Κουρουπός, Κουμεντάκης) εμπνευσμένες από παιδικά παραμύθια, συνήθως “δύσκολες” στην ακρόαση από το ευρύ κοινό.

2) Μουσικά κομμάτια κατάλληλα για άσκηση μαθητευόμενων οργανοπαικτών τρυφερής ηλικίας, γραμμένα από εμπνευσμένους δασκάλους (π.χ. Π. Θεοδοσίου).

3) Μουσική γραμμένη για εμπνευσμένα παιδικά θεατρικά έργα (“Ντενεκεδούπολη” του Γ. Μαρκόπουλου, “Μορμόλης” του Γ. Σπανού, “Ο μάγος με τα χρώματα” του Γ. Κατσαρού, “Οδυσσεβάχ” του Δ. Σαββόπουλου, “Οι περιπέτεις του Τζιτζιρή” του Λ. Κόκοτου, “Περπατώ εις το δάσος” του Κ. Βόμβολου κ.ά.)

4) Εμπνευσμένη μουσική γραμμένη για “παιδικές ψυχές”.

Αυτή η τελευταία κατηγορία δεν αφορά διάφορα στρουμφάκια, ζουζούνια & αρκούδια χαμηλού επιπέδου. Περιλαμβάνει αντίθετα μια σημαντική παραγωγή ελληνικής καλής μουσικής, δυστυχώς όχι ιδιαίτερα διαδεδομένης, λόγω της κατακλυσμιαίας προώθησης σκουπιδομουσικής από τα “μέσα”.

Όλα ξεκίνησαν απ’ τη ραδιοφωνική “Λιλιπούπολη” του τρίτου. Για πρώτη φορά τα παιδιά χόρευαν με χοντρά μπιζέλια, πέταγαν στα ουράνια με “μπέμπαντες” και δεν έβγαιναν απ’ το Μουσείο, ούτε με το ζόρι! Κοντά στα παιδιά ανακάλυψαν και οι “μεγάλοι” τη χαρά του σουρεαλισμού μέσα από τον “παιδικής στόχευσης” στίχο. Ευτυχώς η Λιλιπούπολη πριν πεθάνει έδωσε “επιγόνους” πολύ καλού επιπέδου. Κατ’ αρχάς οι δυο από τους τρεις Λιλιπου-πολίτες, ο Νίκος Κυπουργός (Τα μυστικά του κήπου) και η Λένα Πλάτωνος (Η ηχώ και τα λάθη της), δεν έπαψαν να καλλιεργούν το είδος. Σύντομα άρχισε να γεννά διαμάντια ο Σταύρος Παπασταύρου (κορυφαίο το “Μίλα μου για μήλα”) και ακολούθησαν ο Νότης Μαυρουδής “Χάρτινο καράβι” κ.ά.), ο Μάνος Λοίζος (Κάτω από ένα κουνουπίδι), ο Ορφέας Περίδης (Στο πρώτο πέταγμα), ο Μίκης Θεοδωράκης (Δες τι λαμπρό φεγγάρι κ.ά.).

Έτσι φτάσαμε στην τελευταία 10ετία, που ευτυχώς αποδεικνύεται και ιδιαίτερα γόνιμη: Ο Μιχάλης Ανδρονίκου με το “Από τη στεριά το νερό και τον αέρα”, ο Γιώργος Χατζηπιερής με τον “Τεμπέλη δράκο”, η Μέλπω Χαλκουτσάκη με “Τα τραγουδάκια γάλακτος”, η Λέττα Βασιλείου με “Το ασημοπράσινο δάσος”, ο Τάσος Ιωαννίδης με “Τα λάχανα & χάχανα”, ο Άγγελος Αγγέλλου με “Τον κόσμο ανάποδα” γράφουν κεφάτα ή συγκινητικά τραγούδια με πρωτότυπα λόγια.

Τα παιδιά μαθαίνουν σε χρόνο ρεκόρ τα λόγια & τα τραγουδούν μαζί. Μερικοί μάλιστα δημιουργοί, όπως η πολυτάλαντη Εύα Ιεροπούλου (“Τα πως και τα γιατί”, “Ο Ίκαρος ποντίκαρος” κ.ά.) τους δίνει την δυνατότητα να τα τραγουδήσουν και “καραόκε” στο τέλος του δίσκου!

Ένα άλλο αξιοπρόσεκτο στοιχείο είναι η υψηλή ποιότητα των ερμηνευτών που εμπλέκονται. Εκτός από τον αμίμητο βαρύτονο Σπύρο Σακκά (“Λιλιπούπολη”, “Μελοδώνια” κ.ά.), και τη θεϊκή Σαββίνα Γιαννάτου (“Το όνειρο του Ρο”, “Το αηδόνι του αυτοκράτορα” κ.ά.), πλειάδα άλλων μονωδών (π.χ. Δημήτρης Ηλίας στο “Καρναβάλι των θαυμάτων” του Γιάννη Γεωργαντέλη), αλλά και τραγουδιστών από τον χώρο της έντεχνης μουσικής προσφέρουν με μπρίο τις φωνές τους. Δεν λείπουν φυσικά και οι χορωδίες, ειδικά αυτή του Δημήτρη Τυπάλδου, παρούσα σε πλείστες ηχογραφήσεις.

Στον χορό όμως μπαίνουν και τα τραγούδια με βιβλίο (είναι προτιμότερος αυτός ο όρος παρά ο συνηθισμένος “βιβλίο με CD”, γιατί η μουσική δεν είναι ο μαϊντανός της διήγησης) : “Ο γάιδαρος ο Μένιος” του Κώστα Βόμβολου, “Ο εγωιστής γίγαντας” του Νίκου Ξανθούλη και φυσικά οι καταπληκτικές παραγωγές του Δημήτρη Μπασλάμ “Ο Αγησίλαγος” και της Τατιάνας Ζωγράφου: “Δεν βιάζομαι να μεγαλώσω”. Η μουσική ανάμεικτη με διήγηση, θα ενθουσιάσουν όχι μόνο τα παιδιά αλλά και τους μεγάλους με παιδική ψυχή. Ο κινηματογράφος είναι πολύ χρήσιμος στα παιδιά γιατί εμπλουτίζει τις εικόνες τους, αλλά μουσικό παραμύθι χωρίς εικόνα είναι ακόμα καλύτερο γιατί εξάπτει τη φαντασία. Είναι υπέροχο να παρατηρείς ένα παιδί με το βλέμμα απλανές να ακούει…

Η κατηγορία των έργων παιδικής μουσικής χαρακτηρίζεται από:

- Μουσικές συνθέσεις ανώτερης ποιότητα (π.χ. “Οι δραπέτες της σκακιέρας” του Γιώργου Κουρουπού, “Από το ημερολόγιο ενός παιδιού” του Παναγιώτη Θεοδοσίου).

- Ενορχηστρώσεις πρωτότυπες (π.χ. “Πετώντας πας στη πόλη” του Παναγιώτη Κανελλόπουλου, “Το μικρό σπίτι της Νίνας” του Κώστα Μπραβάκη).

- Στίχους γνωστών Ελλήνων ποιητών (π.χ. “Μουσικό ανθολόγιο” του Νότη Μαυρουδή, “Παραμυθοτράγουδα” του Γιάννη Ζουγανέλη) ή εξαιρετικών στιχουργών (Μαριαννίνα Κριεζή στην “Λιλιπούπολη”, Παυλίνα Παμπούδη στα εξαίσια, όσο και δυσεύρετα πλέον “Μελοδώνια” του Πέτρου Πετράκη, Ευγένιος Τριβιζάς στο “Όνειρο του σκιάχτρου” του Σάκη Τσιλίκη κ. α.).

- Πλούσια χρήση κλασσικών οργάνων, από την κιθάρα («Είναι καιρός» του Παναγιώτη Μάργαρη), και το πιάνο (“Μελοδώνια” του Π. Πετράκη), μέχρι τα χάλκινα πνευστά (οι δημιουργίες του Δημήτρη Μαραγκόπουλου στη “Λιλιπούπολη” κ.ά.)

Τα περισσότερα από τα προαναφερθέντα έργα δεν θα τα βρείτε στα καταστήματα δίσκων, ούτε στα βιβλιοπωλεία εύκολα. Μερικά μάλιστα έχουν εξαντληθεί, ή για την ακρίβεια, τα έχουν αποσύρει οι σημαντικοί αυτοί άνθρωποι των δισκογραφικών εταιριών που αποφασίζουν ποιά είναι τα ευπώλητα, ή μάλλον ποιά πρέπει να γίνουν ευπώλητα (!). Μήπως αυτό συμβαίνει γιατί πολλές από τις δημιουργίες αυτές έχουν μήνυμα; “Ο γαργαλιστής” του Δημήτρη Μπασλάμ είναι ένας καλός ληστής που αναδιανέμει την χαρά & την αγάπη, “Τα οικολογήματα” του Κώστα Θωμαΐδη καταγγέλουν την καταστροφή του πλανήτη, “Ένας γάτος μια φορά” της Τατιάνας Ζωγράφου εισάγει την έννοια της διαφορετικότητας, τον σεβασμό του “άλλου”. Μήπως μερικοί δεν θέλουν τέτοια διεγερτικά μηνύματα, που κινδυνεύουν να ξυπνήσουν τα αποχαυνωμένα μικρά μας;

Τα μουσικά ακούσματα της παιδικής ηλικίας δημιουργούν τον εθισμό του αυτιού σε αυτό που επιβάλλεται να επακολουθήσει, δηλαδή τους ήχους των κυνοτροφείων. “Κατά μάνα κατά κύρη, κατά γιο και θυγατέρα”. Γονείς που δεν ανήκετε σ’ αυτή την κατηγορία ανασκουμπωθείτε, γιατί χρειάζεται προσπάθεια για να ξεχώσετε τα διαμάντια από το πυκνό στρώμα άνθρακα. Και μια συμβουλή: Ακούστε τα και εσείς.

Φωτό: Ο πίνακας του Λύτρα για τα κάλαντα (1873)

Απευθύνομαι λοιπόν ουσιαστικά σ’ αυτούς που … δεν κοιμούνται, και κάνω την ακόλουθη έκκληση: μην ξεχνάμε τους παλιούς λογοτέχνες, παρασυρμένοι από τη μόδα των σύγχρονων. Η αλήθεια είναι ότι υπάρχει η τάση να αγοράζουμε κυρίως τους νέους δημιουργούς που είναι στη μόδα. Αυτό δεν γίνεται τυχαία. Οι εκδοτικοί οίκοι έχουν κάθε λόγο να διαφημίζουν και να προβάλουν τους νέους συγγραφείς και τις νέες εκδόσεις. Επιχειρήσεις είναι, όχι δανειστικές βιβλιοθήκες, και πρέπει να παραμένουν κερδοφόρες για να επιζήσουν, προς το συμφέρον όλων μας, δημιουργών και αναγνωστών. Από την άλλη δεν επιτρέπεται να μην γνωρίζεις τους παλιούς λογοτέχνες, και ειδικά τους Έλληνες. Αληθές είναι επίσης ότι το σχολείο έχει κάνει με μεγάλη συνέπεια τεράστια προσπάθεια, χρόνια τώρα, να τους καταστήσει αντιπαθητικούς έως μισητούς. Προσπαθώντας να ξεπεράσω αυτούς τους απεχθείς συνειρμούς πηγαίνω τακτικά στην δημοτική βιβλιοθήκη και δανείζομαι βιβλία από τα ράφια της ελληνικής λογοτεχνίας. Σκαρφαλώνω στα απρόσιτα ψηλά ή σκύβω στα σκοτεινά χαμηλά. Διαλέγω τα λιγότερο ελκυστικά, τα πιο κακοπαθιασμένα υποκείμενα. Με την συγκίνηση του συλλέκτη, ανοίγω μια τυχαία σελίδα. Η μυρουδιά του παλιού χαρτιού ερεθίζει τη μύτη μου. Αν οι τέσσερεις αράδες “μου μιλήσουν” το παίρνω.

Έτσι έχω βρει διαμάντια: “Η πριγκιπέσσα Ιζαμπώ” του Άγγελου Τερζάκη, “Η πάπισσα Ιωάννα” του Εμμανουήλ Ροίδη, “Σέργιος και Βάκχος” του Μ. Καραγάτση, “Ο θάνατος του Μέδικου” του Παντελή Πρεβελάκη, “Το τέλος της μικρής μας πόλης” του Δημήτρη Χατζή, “Μαουτχάουζεν” του Ιάκωβου Καμπανέλη, “Η κορομηλιά” του Κοσμά Πολίτη, “Ο ιατροδικαστής” του Βασίλη Βασιλικού, “Το οριζόντιο ύψος” του Δημήτρη Χιόνη και η λίστα δεν τελειώνει.

Αυτά περί λογοτεχνικών βιβλίων, μην ξεχνάμε ωστόσο και τα άλλα. Ιστορικά και “εκλαϊκευμένα” βιβλία επιστήμης, που ίσως θάπρεπε να εμπνεύσουν στους ανεύθυνους, εεε… συγγνώμη στους υπεύθυνους των Υπουργείων Παιδείας του κόσμου, έναν ευχάριστο τρόπο μάθησης και μάλιστα δια βίου (χε, χε).

Ιδού πως θα διαμόρφωνα ένα πρόγραμμα σπουδών γενικής παιδείας, αν ήμουν “Υπουργίνα” Παιδείας: “Η Αλίκη στη χώρα των φυτών” του Γιάννη Μανέτα αντί για μάθημα φυτολογίας, “Γιατί έφαγα τον πατέρα μου” του Roy Lewis, αντί για μάθημα προϊστορίας, “Στον κήπο του Επίκουρου” του Ίρβιν Γιάλομ, αντί για μάθημα ψυχολογίας, “Logicomix” του Απόστολου Δοξιάδη, αντί για θεωρία των μαθηματικών, “Ο κόσμος της Σοφίας” του Jostein Gaarder, αντί για μάθημα φιλοσοφίας, “Το σύμπαν, οι θεοί, οι άνθρωποι” του Jean Pierre Vernant αντί για μάθημα μυθολογίας, “Οι πόλεμοι της μνήμης” του Hagen Fleisher, αντί για μάθημα ιστορίας, “Στην τροχιά του ενός θεού” του Γιώργου Παμπούκη αντί για μάθημα θεολογίας, “Ιστορία περί των πάντων” του Bill Bryson αντί για μάθημα φυσικοχημείας-βιολογίας, και τέλος το φοβερό “Όπλα μικρόβια και ατσάλι” του Diamοnd Jared για να σκεφτούμε πως έγινε ότι έγινε στην ανθρώπινη κοινωνία αυτού του πλανήτη.

Εικοσάχρονοι και τριαντάχρονοι, σας παρακαλώ, δοκιμάστε τα. Σαραντάχρονοι και άνω, σας παρακαλώ, προσφέρετέ τα για δώρο αντί για μαρόν γκλασέ.

Σκέπτομαι ότι στα βαθιά μου γεράματα μετά τα 100, τυφλός και ακινητοποιημένος, μια πολυτέλεια θα προσφέρω στον εαυτό μου: θα πληρώνω έναν άνθρωπο να μου διαβάζει βιβλία! Από τώρα αποταμιεύω μικροποσά γι’ αυτό το σκοπό…

Φωτό: Σχέδιο του Ολλανδού σχεδιαστή Pieter de Leeuw